

D4192

། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་སུ་ག་ཏ་ཤྲཱི་མི་ཏྲ་དང་། ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་སྒྱུར་བའོ།།[་]@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཤི་ཥྱ་ལེ་ཁ་བྲྀཏྟི། བོད་སྐད་དུ། སློབ་མ་ལ སྤྲིང་པའི་འགྲེལ་པ།སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཐུབ་དབང་སྲས་བཅས་བཞུགས་ཀུན་ལ། །རབ་ཏུ་གུས་པས་རྟག་བཏུད་ནས། །སློབ་མ་རྣམས་ལ་ཕན་དོན་དུ། །སློབ་མའི་སྤྲིང་ཡིག་རྣམ་པར་དབྱེ། །འདིར་ འཕགས་པ་ཟླ་བ་དེ་ནི་བདག་དང་གཞན་གྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པ།ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ཤེས་པའི་མེ་ལོང་ལ་རབ་ཏུ་སྣང་བ། རིག་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་ཆགས་པ་དང་ཐོགས་པ་མེད་པར་དབང་འབྱོར་པ་མང་དུ་ཐོས་པའི་བདུད་རྩིའི་ཉིང་ཁུས་བློ་ གྲོས་ཀྱི་དབང་པོ་རྒྱས་པ།ས་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་བཞུགས་པས་བདུད་ཀྱི་འཚེ་བ་དང་བྲལ་བ། གཅིག་ཏུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལྷུར་ལེན་པས་ཐེག་པ་གཞན་ལ་འདོད་པ་མེད་པ། བདག་དང་གཞན་མཉམ་པར་སྒོམ་པས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་ཞུགས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་སྤྱོད་པ་མཐར་བྱུང་བ།བརྩོན་འགྲུས་ལྷོད་པ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་གོང་ནས་གོང་དུ་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་གཞོལ་བ། བདག་ཉིད་འདོད་པའི་འདམ་ལས་བརྒལ་ནས་གཞན་ ཡང་བསྒྲལ་བར་བཞེད་པ་སྟེ།རང་གི་སློབ་མ་དགེ་སློང་གི་བརྟུལ་ཞུགས་དོར་ཏེ་རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་དང་འདོད་པ་བསྟེན་པ་ལས་སླར་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གདམས་པ་སྤྲིང་བའི་ཐོག་མར་སྟོན་པ་ལ་བསྟོད་པ་ནི་རྒྱུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གང་གིས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །སངས་ རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་གིས་བདུད་བཏུལ་ནས་མཛད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་སྤྱད་མཛད་པ་ནི་ཇི་སྐད་དུ།ལྷ་ཆེན་ཐིག་ལེ་མཆོག་མ་ལ། །ཆགས་པ་སྐྱེས་པས་གདོང་བཞི་བྱུང་། །བདུད་ཀྱི་བུ་མོའི་སྒེག་པ་ཡིས། །ཁྱོད་ཀྱི་བ་སྤུའི་རྩེ་མ་གཡོས། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །འོ་ན་སྟོན་པའི་ དཀའ་སྤྱད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ།འདི་ཁོ་ནས་སྟོན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། །གདམས་པའི་ཡུལ་སློབ་མ་དེ་བུད་མེད་ལ་ཆགས་བ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི། །བཀྲ་ཤིས་ཞེས་པ་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །བཀྲ་ཤིས་པ་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུའོ། །ཡིད་དུ་འོང་བ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ རྫོགས་པའི་སྐུའོ།།རྨད་དུ་བྱུང་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །ཡང་ན་སྟོན་པའི་ཐུགས་དང་། གསུང་དང་། སྐུ་སྟེ་རིམ་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་སྤངས་པ་དང་ཡེ་ཤེས་དང་ཆེ་བ་ཉིད་དེ། རིམ་པ་དེ་ལ་སྒྲིབ་གཉིས་ནི་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ།དེ་དག་སྤངས་པ་ནི་བཀྲ་ཤིས་པའོ། །མི་ཤེས་པ་ནི་ཡིད་ དུ་མི་འོང་བ་ཡིན་ལ།ཡེ་ཤེས་ནི་ཡིད་དུ་འོང་བའོ། །ཆེ་བ་ཉིད་ནི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བའོ། །བསོད་ནམས་ཆུང་ངུའི་སྐྱེ་བོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་སོ། །མཐོང་བ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ནི་ཇི་སྐད་དུ། ཇི་ལྟར་ཆུ་ཡི་སྣོད་ཆག་ན། །ཟླ་བའི་གཟུགས་བརྙན་ མི་སྣང་བ།།དེ་བཞིན་སེམས་ཅན་ངན་པ་ལ། །སངས་རྒྱས་གཟུགས་ཀྱང་མི་སྣང་ངོ་། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །འོ་ན་སུ་ལ་སྣང་ཞེ་ན། མོས་པ་སྤྱོད་པའི་སྐྱེ་བོ་དང་། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཁོ་ན་སྣང་ངོ་། །མཚན་མ་མེད་པའི་སར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་རྣམས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཁོ་ནའོ།

印度堪布大班智达苏嘎达西日米扎与译师比丘持戒胜幢译。

梵语：希夏列卡布利提。藏语：致书弟子之释。
顶礼一切佛菩萨。
恒以至诚敬礼于，能仁佛及诸佛子，为利诸多弟子故，今当分别弟子书。
此处，圣月称通达自他一切宗派大海彼岸，于智慧明镜中映现一切所知影像，于一切明处无碍自在，以多闻甘露精华增长智慧根，安住于大地故远离魔障，一心专注大乘故于余乘无欲，修习自他平等故趣入利乐一切众生，圆满菩萨行，精进不懈，通达一切法无我平等性，为增上三宝种性而趣入，自度脱欲泥复欲度他。
为令自己的弟子舍弃比丘律仪而与公主行欲后重新回归，故对其教诫。首先赞叹导师，以'何等圆满因缘'一偈颂。
世尊佛陀降伏魔后所作极为苦行，如说：'大天湿婆因贪著胜点女而生四面，魔女妖艳却不能动你一毫毛。'
若问：导师无量苦行岂非如此？仅此如何显示导师？为令教诫对象弟子断除对女人的贪著故。
圆满果报即'吉祥'二句。吉祥是化身，悦意是报身，稀有是法身。或者是导师的意、语、身依次配对。或者是断证功德，依次为：二障即无明，断除彼等即吉祥。无明是不悦意，智慧是悦意。功德即三界主尊稀有。
微小福德众生即未得法流三昧者。难得见如说：'如同水器破裂时，月影于中不显现，如是恶劣众生前，佛之身相亦不现。'
若问：于谁显现？于信解行者及圣声闻众唯现化身。于入无相地菩萨唯现报身。

།མཚན་མ་དང་བཅས་པའི་སར་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་དེ་གཉིས་ཀ་སྣང་ངོ་། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱིས་གཉིས་པོ་མེད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། སྤྲུལ་ཡོད་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་མེད། ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་ཡོད་ཅིག་ཤོས་མེད། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་དང་ཅིག་ཤོས་ཡོད། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་དང་ཅིག་ཤོས་མེད། །དེ་ལ་མོས་པ་བརྟན་རྣམས་དང་། །མཚན་མ་མེད་པའི་ས་རྣམས་དང་། །མཚན་མ་བཅས་པ་གཞན་རྣམས་དང་། །སངས་རྒྱས་ཉིད་དང་གོ་རིམས བཞིན།།ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །བྱམས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི། །འཇིག་རྟེན་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་མངོན་པར་འདོད་པའི་རེ་བ་བསྒྲུབས་པ་ནི་དེ་དག་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ལ་བཀོད་པའོ། །ཡང་ན་ལོང་བ་དང་ཕྲད་པས་མིག་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རོ་གཅིག་ནི་ རྒྱུན་མ་ཆད་པར་རོ།།ཡང་ན་རང་དོན་དང་མ་འདྲེས་པའོ། །སྙིང་རྗེ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གང་ཞིག་རྟག་ཏུ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དེ་ཉིད་རང་གི་བདེ་བ་བསྒྲུབས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པར་གནས་ཀྱི་བར་དུ་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྲིན་ ལས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གང་ཞིག་གཞན་གྱི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།སྟོན་པ་ནི་སྔོན་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་དུ་གྱུར་པ་གང་ཞིག་བྲམ་ཟེའི་ཁྱིའུ་ལེའུ་དུ་ཙ་དབུ་སློང་བ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་དབུ་ནགས་ཀྱི་ལྗོན་ཤིང་ལ་བཅིངས་ཏེ་བྲམ་ཟེ་གཅོད་དུ་བཅུག་པ་ནི་ཤིང་དེའི་ལྷས་ གེགས་བྱས་པའི་ཚེ་པདྨ་འདམ་གྱིས་མ་གོས་པ་ལྟ་བུར་ལྷ་དང་བྲམ་ཟེ་ལ་ཆགས་སྡང་མེད་པར་དགྱེས་པའོ།།སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུ་གདུགས་དཀར་པོ་གཅིག་གིས་འཛིན་པ་པོའི་རང་གི་ལུས་ཁེབས་པ་ལྟ་བུར་ས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་གི་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱིས་ཁེབས་ཀྱང་། དེ་ལ་རལ་གྲི་སོ་བདར་བ་ རྣོན་པོས་ཡན་ལག་ལ་སོགས་པ་གཅོད་པ་ལྟར་དགེ་བའི་བར་ཆད་དུ་དགོངས་སོ།།ཡང་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུར་དགོངས་སོ། །ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི། །ཟླ་བ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཟླ་བ་ནི་ཚེས་གཅིག་ནས་ཆེར་འཕེལ་བ་དང་། འོད་གསལ་བ་དང་། བཅོ་ལྔའི་ ཚེ་དཀྱིལ་འཁོར་རྫོགས་པ་དང་།མུན་པ་སེལ་བ་དང་། གཅིག་ཏུ་རྒྱུ་བ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། ལྟ་བ་པོའི་མིག་ལ་ཕན་པ་དང་། ལུས་ལ་བསིལ་བ་དང་། ནམ་མཁའ་ལ་འཆར་བ་དང་ཆོས་དགུ་དང་ལྡན་པ་བཞིན་དུ་སྟོན་པ་ཡང་ངོ་། །དེ་ལ་ཡོན་ཏན་ནི་གསུམ་སྟེ། སྐུ་དང་། གསུང་དང་། ཐུགས་ཀྱིའོ། །ཆེར་འཕེལ་བ་ནི་བཅུ་མན་ཆད་དུའོ། །གསལ་བ་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བའོ། །རྫོགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་རོ། །ཉེས་པའི་མུན་པ་སེལ་བར་མཛད་པ་ནི་གདུལ་བྱའི་མ་རིག་པ་སེལ་བའོ། །གཅིག་པུ་ནི་ཞིང་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་གཉིས་མི་འབྱུང བའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། །འགྲན་ཟླ་མེད་པའི་ལས་བསགས་པ་དང་། གདུལ་བྱ་རྣམས་སྟོན་པ་ལ་བླང་དོར་ལྡོག་པ་དང་། བདག་འདྲེན་པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་འདྲེན་པ་བྱེད་པར་གྱུར་ཅིག་།ཅེས་སྨོན་ལམ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ལྷན་ཅིག་གཉིས་མིན་སངས་རྒྱས་ བཞིན།།ཞེས་བཤད་དོ། །ཡིད་དུ་འོང་བ་ནི་སྐུ་བྱད་ལྟ་བས་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ།

对于处于有相地的菩萨们，这两者都显现。在佛地上唯有法身而已，没有其他二者。如是说道：'有化身而无圆满受用身，有圆满受用身而无化身，有圆满受用身和化身，无圆满受用身和化身。依次对应于信解坚固者们，无相诸地，其他有相诸地，以及佛地。'
慈心圆满是'世间'两句偈颂。成就世间人所希求的愿望，是将他们安置于善趣和解脱。或者说如盲人遇见而获得眼睛等。'一味'是相续不断。或者说是不与自利相混。
悲心圆满是'何者常时'一个偈颂。此即成办自身安乐和消除痛苦，住于轮回中而不入涅槃。
事业圆满是'何者他人'一个偈颂。导师即往昔为月光王时，为了婆罗门童子利益天授求头，将头系于林中树上让婆罗门砍下，当时树神阻碍时，如莲花不染污泥般对天神和婆罗门无有贪嗔而欢喜。
导师自身为了一把白伞能遮蔽持伞者身体般，虽以自己的王权遍覆一切地，却视之如利剑锋利地砍断肢体般是善行的障碍。或者说视为痛苦之因。
功德圆满是'月亮'一个偈颂。月亮具有从初一开始增长、光明清澈、十五时圆满、驱除黑暗、独一运行、悦意、利益观者眼睛、身体清凉、出现于虚空等九种功德，导师也是如此。
其中功德有三种：身、语、意功德。增长是在十地以下。清澈是一切所知显现明了。圆满是在佛地。驱除过失黑暗是除去所化众生的无明。独一是一个刹土中不出现两尊佛。
为什么呢？因为积累了无与伦比的业，所化众生对导师取舍颠倒，以及'愿成为无导师者的导师'的愿望成就的缘故。如是说道：'如同佛陀不同时二现。'悦意是因为观看身相无有厌足。

།དེ་སྐད་དུ། ཉེ་བར་ཞི་ལ་ཡིད་དུ་འོང་། །འབར་ལ་གནོད་པ་མཛད་མི་མངའ། །དུལ་ལ་རྔོམ་བརྗིད་ཆེ་བ་ཡི། །སྐུ་འདིས་སུ་ཞིག་དད་མི་མཛད། །ཁྱོད་ཀྱི་སྐུ་ནི་གང་གིས་ནི། །ལན་བརྒྱར་ མཐོང་དང་གང་ཞིག་གིས།།དང་པོ་མཐོང་བ་དེ་གཉིས་ཀ་།འདྲ་བར་མིག་ནི་མགུ་བར་མཛད། །ཁྱོད་ཀྱི་སྐུ་ནི་མཛེས་པའི་ཕྱིར། །ལྟ་བས་མི་ངོམས་རང་བཞིན་པས། །མཐོང་ངོ་ཅོག་ནི་ཕྱི་ཕྱིར་ཞིང་། །དགའ་བ་སྐྱེད་པར་མཛད་པ་ལགས། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །འཇིག་རྟེན་ནི་ ཁམས་གསུམ་མོ།།ཕན་པར་བརྩོན་པ་ནི་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ལས་བཟློག་ནས། བདེ་བ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ལ་དགོད་པས་ན་ལེ་ལོ་མེད་པའོ། །བསལ་བ་བྱུང་བ་ནི་དེ་སྐད་དུ་ཡང་། །ཁྱོད་ཐོས་པས་ནི་སྤྲོ་བ་སྐྱེ། །མཐོང་བས་དད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཁྱོད་གསུང་ཐོས་པས་ དགའ་འགྱུར་ཏེ།བསྟེན་པས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་མཛད། །ཅེས་པ་དང་། བསྒྲགས་པས་སྡིག་པ་འཕྲོག་པར་མཛད། །ཁྱོད་དྲན་པས་ནི་རངས་པར་འགྱུར། །བསལ་བས་བློ་གྲོས་སྐྱེ་འགྱུར་ཏེ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་རྣམ་པར་འདག་།ཁྱོད་ལ་བསུ་བས་དཔལ་དུ་བྱེད། ། བསྟེན་པས་བློ་གྲོས་མཆོག་ཏུ་འགྱུར། །བརྟེན་ན་འཇིགས་པ་མེད་པར་མཛད། །བསྙེན་བཀུར་བགྱིས་པས་བདེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཤར་བ་ནི་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱོན་པའོ། །བསིལ་བར་མཛད་པ་ནི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་མེ་གསུམ་ཞི་བར་མཛད་པ སྟེ།དེ་སྐད་དུ་ཡང་། རེ་ཞིག་དང་པོར་ཁྱོད་ཀྱི་གསུང་། །ཉན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་འཕྲོག་མཛད། །དེ་ནས་ཡིད་ལ་བསམ་བགྱིས་ན། །ཆགས་དང་གཏི་མུག་རྣམས་ཀྱང་སེལ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ལ་བསྟོད་ནས། ཆོས་ལ་བསྟོད་པས་ཉེས་པ་ འཇོམས་པ་ནི།བསྟན་པ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །རིན་ཆེན་མཆོག་བཻ་ཌཱུརྱ་ནི་བཟང་བ་དང་། འཕན་མེད་པ་དང་། མཆིང་བུ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཀླུའི་གཙུག་གི་རྒྱན་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཀླུའི་གནས་ས་འོག་གི་མུན་པ་རབ་རིབ་སེལ་བ་སྟེ། །ཆོས་ལྔ་དང་ལྡན་ པ་དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་ཡང་ངོ་།།དེ་ལ་བསྟན་པ་ནི་གཉིས་ལས་རྟོགས་པའི་ཆོས་དང་སྦྱར་ན་བཟང་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །འཕན་མེད་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། རྣམ་དག་ཡོན་ཏན་བཞི་ལྡན་ནོ། །འཆལ་ཁྲིམས་དེ་རྒྱུས་འཕན་མ་བྱུང་། །དེ་ཡི་གཉེན་པོ་ཞི་ལ་བརྟེན། །ཞེས་ བཤད་པ་ལྟ་བུའོ།།རྣམ་པར་དག་པ་ནི་ཤེས་རབ་བོ། །ལུང་གི་ཆོས་དང་སྦྱར་ན་མདོ་སྡེ་དང་། འདུལ་བ་དང་། མངོན་པ་སྟེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །ཆེན་པོ་ནི་རིགས་ཅན་གསུམ་མོ། །མནོས་པ་ནི་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པའོ། །སའི་སྟེང་ན་གནས་པ་ནི་ བསམ་གཏན་དགུ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ལ་གནས་པའོ།།རབ་རིབ་ནི་མི་ཤེས་པ་གཉིས་པའོ། །ལེགས་པར་སྒྲུབ་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་དེ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཆར་སྤྲིན་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་གཡོས་པ་དང་། ཆར་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དང་། ཆར་ཆུ་དེ་ཡང་རོ་གཅིག་ པ་དང་།ཚ་བའི་གདུང་བ་སེལ་བ་དང་། སྣོད་ཀྱི་དབང་གིས་རོ་དུ་མར་འགྱུར་བ་སྟེ། ཆོས་ལྔ་དང་ལྡན་པ་བཞིན་དུ་བསྟན་པ་ཡང་ངོ་། །ཕན་པ་མཛད་པ་ནི་སྔ་མ་ལྟར་རོ། །མྱ་ངན་ནི་འཁོར་བ་པའི། །འདས་པ་ནི་དེ་ལས་བརྒལ་བར་རོ། །མཆོག་ནི་ངེས་པ་དོན་དམ་པར་དགེ་བ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རམ།འདུས་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རྒྱུ་ནི་དེས་དེ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའོ། །རོ་གཅིག་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ། ཐ་མི་དད་པའོ།

如是说道：'寂静而令人喜悦，光明而无有损害，调柔而具大威严，此身谁能不生信？'
'您的身相无论是，百次见或初次见，两者同样令人眼，心生欢喜而满足。'
'您的身相因殊妙，观看永不生厌倦，每见一次皆能够，生起无尽之欢喜。'
如是所说。世间即是三界。精进利益是指将他们从痛苦及其因中解脱出来，安置于快乐及其因中，故无懈怠。
所谓清净，如是说：'闻您名号生欢喜，见您身相生净信，听闻您语生欢悦，依止您得解脱果。'
又说：'宣说能除诸罪业，忆念您能生欢喜，了悟能生智慧心，圆满通达得清净。'
'迎接您成为吉祥，依止您得最胜慧，依靠您得无所畏，供养您得安乐果。'
如是所说。出现即是佛陀降临世间。清凉即是令所化众生的三火寂灭。
如是说道：'首先听闻您的语，能摄持诸闻法者，其后若能善思维，贪欲愚痴皆消除。'
如是所说。如是赞叹佛陀后，以赞叹法而摧毁过失，即'教法'一偈。
最胜琉璃宝具有五种功德：殊胜、无瑕、纯净、为龙王头饰、能除地下龙宫黑暗。教法亦复如是。
其中教法分二：若配证法，殊胜即是三昧，无瑕即是戒律。
如说：'具足四种清净德，以破戒因无瑕生，依止寂静为对治。'
清净即是智慧。若配教法，则依次为经藏、律藏、论藏。大即是三种种姓。受持即是听闻等修学。住于地上即是安住于九种禅定者之心中。翳障即是二种无明。
善巧成就即'法云'一偈。
云具五法：升于虚空、为雨之因、雨水一味、除炎热苦、依器生种种味。教法亦复如是。
作利益如前所说。痛苦即是轮回。超越即是从彼解脱。
最胜是因为是究竟义谛善法，或因为是无为法。其因即是以此获得彼果。一味即是诸法无我，无有差别。

།ཡང་ན་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་ཐ་མི་དད་པ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། ཤཱ་རིའི་བུ་ང་ལ་དད་པར་གྱིས་ཤིག་ངེས་པར་ཟུང་ཤིག་།ཤཱ་རིའི་བུ་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ནི་བརྫུན་གསུང་བ་མི་མངའ་འོ།།ཤཱ་རིའི་བུ་ཐེག་པ་ནི་འདི་གཅིག་པུ་ཁོ་ནར་ཟད་དེ།འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །གདུང་བ་སེལ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའོ། །སྣོད་ནི་ཉན་པོའི་དབང་པོ་ཐ་དད་པའམ། རིགས་ཐ་ དད་པའོ།།རོ་རྣམས་དུ་མར་འགྱུར་བ་ནི་ཐེག་པ་གཉིས་སམ་གསུམ་མམ་བཞིར་འགྱུར་བའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ལྷ་ཡི་ཐེག་དང་ཚངས་པའི་ཐེག་།བདེ་གཤེགས་ཉན་ཐོས་རང་རྒྱལ་གྱི། །ཐེག་པ་ཐ་དད་ངས་བཤད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འོ་ན་སྔར་རོ་གཅིག་ཏུ་ཞེས་ཐེག་པ་ གཅིག་ཏུ་བཤད་པ་དང་འགལ་ལོ་ཞེ་ན།མི་འགལ་ཏེ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ངེས་པའི་དོན་དང་། དྲང་བའི་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ལ་བསྟོད་ནས། དགེ་འདུན་ལ་བསྟོད་པའི་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་བསྟོད་པ་ནི། སྣོད་ཡངས་ཞེས་རྐང་པ་ཕྱེད་དང་གཉིས་སོ། །རྒྱ་ མཚོ་ཆེན་པོ་ནི་འབབ་ཆུའི་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་དང་།རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། ཟབ་པ་དང་། དྲི་མ་མེད་པ་དང་། བླ་འོག་གསལ་བ་དང་། གྲུ་གཟིངས་ལ་སོགས་པ་འདེབས་པ་ན་ཁུར་བཟོད་པ་དང་། ཁྲུས་དང་བཏུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་སྤྱད་པ་དང་།ཉ་དང་རུས་སྦལ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་སྟེ། ཆོས་ བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་བཞིན་དུ་དགེ་འདུན་རྣམས་ཀྱང་ངོ་།།དེ་ལ་དགེ་འདུན་ནི་རྒྱུད་ཡོན་ཏན་གྱི་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཡངས་པའི་བསམ་པ་ནི་ཚད་མེད་པ་བཞི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟབ་པའི་བསམ་པ་ནི་བདག་མེད་པ་གཉིས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟེ་གཏིང་ དཔག་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དྲི་མ་མེད་པའི་བསམ་པ་ནི་དྲི་མ་དྲུག་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། གཞན་ཡང་ཉོན་མོངས་དྲི་མ་དྲུག་།སྒྱུ་དང་གཡོ་དང་རྒྱགས་པ་དང་། །དེ་བཞིན་འཚིག་དང་ཁོན་འཛིན་དང་། །རྣམ་འཚེའོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །གསལ་བའི་བསམ་པ་ནི་ཉོན་མོངས་ པའི་མུན་པ་སེལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི། །ཁུར་ཀུན་བཟོད་བ་ཞེས་རྐང་པ་ཕྱེད་དང་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་ཁུར་བཟོད་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ན་སྐྱོ་བ་མེད་པའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། དཔེར་ན་རབ་དུལ་སྟོབས་ལྡན་གླང་པོ་ཆེ། །ཁལ་རྣམས་ཁྱེར་ཀྱང་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་མེད། །དེ་ བཞིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རབ་དུལ་བ།།སེམས་ཅན་ཁུར་གྱིས་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་མེད། །ཅེས་པ་དང་། ཡང་། སེམས་ཅན་ཁུར་ཆེན་མགོ་ལ་ཁྱེར་བ་ཡི། །སེམས་པ་མཆོག་ནི་དལ་གྱིས་འགྲོ་མི་མཛེས། །བདག་གཞན་འཆིང་བ་སྣ་ཚོགས་རབ་བཅིངས་པས། །བརྩོན་པ་བརྒྱ་འགྱུར་ གྱིས་ནི་བྱ་བར་རིགས།།ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་དགེ་འདུན་ལ་ལེགས་པར་སྒྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །ཉེ་བར་སྤྱད་བྱ་ནི་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པའོ། །དེ་གནས་པ་ནི་དེ་ཐོབ་པའི་རྟེན་བྱེད་པའོ། །འོ་ན་དགེ་འདུན་ནི་འགྲོ་བ་གཞན་གྱི་རྟེན་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ནམ། མིའི་གཟུགས་ཅན་ ཁོ་ནར་བརྗོད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།ཕལ་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མཆོད་པར་བརྗོད་ནས། གདམས་ངག་བརྗོད་པའི་དམ་པའི་ཆོས་མི་འཛིན་པའི་ཉེས་པ་ནི། གང་དག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །བསྟན་པ་འདིར་མི་འཇུག་པ་གང་དག་སྐྱེ་བ་ནི་མངལ་ལ་སོགས་པ་ནས་འབྱུང་བའོ། ། རྒ་བ་ནི་ན་ཚོད་གྱུར་པའོ། །ཤི་བ་ནི་སྲོག་གྱུར་པའོ། །བདུད་རྩི་ནི་དམ་པའི་ཆོས་སོ། །དེ་ཐོས་པས་ཐོབ་པར་མི་ཕྱེད། བསམ་པས་མི་སྤྱོད། སྒོམ་པས་འཛིན་པར་མི་བྱེད་པའོ།

或者说是一乘无差别，如经中所说：'舍利子，你要对我生起信心，要确信。舍利子，如来是不说妄语的。舍利子，乘只有这一个而已，也就是佛乘。'如是所说。
除苦恼是断除痛苦和烦恼。器是听者根机的差别或种性的差别。诸味变成多种是指二乘或三乘或四乘。如是所说：'天乘和梵乘，善逝声闻缘觉之乘，我说诸乘有差别。'如是所说。
若问：'这与前面说一味一乘相违否？'不相违，因为是依次第而说了了义和不了义的缘故。如是赞叹法已，对僧众赞叹殊胜意乐的赞叹是'器广'等一偈半。
大海洋是江河之器，广大、深邃、无垢、上下清澈、能载舟船等重担、可供沐浴饮用等受用、为鱼龟等所依处，具足八种功德，僧众亦复如是。
其中僧众是功德之器，广大意乐是修持四无量心，因为缘及一切众生。深邃意乐是修持二无我，因为难以测量。无垢意乐是远离六种垢染。如说：'复有六种烦恼垢，诳诈与骄慢，以及忿恨和害心。'如是所说。
清净意乐是因为能除烦恼黑暗。殊胜加行是'能担一切重担'等一偈半。其中能担重担是利他时无有疲厌。如说：'譬如调伏具力象，虽负重担不疲厌，如是菩萨善调伏，众生重担不疲厌。'又说：'背负众生重担的，最胜菩萨缓行不妙，自他为种种缚缠，应当百倍勤精进。'如是所说。
一切众生对僧众所作的一切善行。所受用是人天善趣和解脱。彼等住处是成就彼等之所依。
若问：'僧众不是也依止其他众生吗？为何只说是人身形相呢？'因为是就大多数而言。如是赞叹已，不受持教诫所说正法的过失是'若人'一偈。
不入此教法的人们，生是从胎等中出生，老是年龄衰老，死是命终。甘露是正法。闻法不能获得，思维不能受用，修习不能受持。

།ཡང་ན་བསླབ་པ་གསུམ་དང་རིམ་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་ཐེག་པ་གསུམ་དང ངོ་།།དེ་ལ་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། །དེ་དག་ཉེས་མང་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །བཟུང་ནས་བཏང་བའི་ཉེས་པ་ནི། །འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །མིག་ནི་ཆོས་ཏེ། ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དྲི་མ་མེད་པའི་ལུང་ནི་དྲི་མ་མེད་པའི་ རྗོད་བྱེད་ཡིན་ལ།རྟོགས་པ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་གསུམ་ནི་ཁམས་གསུམ་མོ། །བཟུང་ནས་མ་བཏང་བའི་ཕན་ཡོན་ནི། བྱང་ཆུབ་ཅེས་རྐང་པ་བཞིའོ། །བསླབ་པའི་གཞི་བཅས་པ་ནི་སྒྲུབ་པ་དང་སྤང་བར་ཁས་བླངས་པ་རྣམས་སོ། །རྐང་ཚུགས་རྟོན་པ་ནི་ཁས་ བླངས་པ་རྣམས་མི་ཉམས་པར་བྱེད་པའོ།།གོ་འཕང་ཆེན་པོ་ནི་མཐོ་རིས་སོ། །གོ་འཕོང་མཐོ་བ་ནི་ཐར་པའོ། །ས་གཉུག་མར་ལྟུང་བ་ནི་མི་ཁོམ་པར་སྐྱེ་བའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་སྲིད་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་རྒལ་བའི་རྟེན་བྱེད་པའི་གཟིངས་སུ་གྱུར་པའོ། །ལག་ཏུ་འོང་བ་ནི་དེ་ཐོབ་པའོ། ། སྤོང་བ་ནི་དེ་སྟོང་པའམ་ཉམས་པར་བྱེད་པའོ། །སྦོང་མོད་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། འཕགས་པའི་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །གཡང་ས་ནི་ངན་འགྲོར་འགྲོ་བ་སྟེ། བདེ་འགྲོ་ནས་ཐུར་དུ་ལྟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། འདི་འོག་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ན། མནར་མེད་པའོ། །དེ་ཙམ་ཞེས་པ པ་དང་།ཡང་དཔག་ཚད་སྟོང་དུ་ལྟུང་བ་ཡིས། །ཡུན་རིངས་གཡང་ས་སྨོས་ཅི་དགོས། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །ལྡང་བར་བརྩོན་པ་ནི་གཡང་ས་དང་མུན་པ་ནས་ཐར་པར་འདོད་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྨྱུག་མའམ། ནར་མར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ འདྲེན་པ་སྟེ།དཔྱང་ཐག་གམ་ཞགས་པ་ལྟ་བུའོ། །བར་མ་དོར་འདོར་བ་ནི་དེ་སྤོང་བའོ། །དོར་མོད་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་དག་ཅེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །ལམ་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་སྟོན་པ་ན་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། གང་དག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཐར་ པ་ཆོལ་བ་གང་དག་གཅིག་པུར་གནས་སམ།འང་གི་སྒྲས་མང་པོའི་ཚོགས་ན་གནས་ཀྱང་རུང་། ཡིད་ཀྱིས་རབ་བརྟགས་ནི་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གི་སྒོ་གསུམ་ལས་གསུམ་པོ་གང་ལ་འཇུག་སྙམ་དུ་དཔྱོད་པའོ། །དེ་ལྟར་དཔྱད་པས་སྒོ་གསུམ་དགེ་བ་ལ་འཇུག་ན་དེ་ལ་སྦྱོར་ཞིང་གཉིས་ལ་འཇུག་ན་དེ་དག་ལས་ བཟློག་པར་བྱའོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་ཡང་དག་ལས་དང་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ།།ཡང་དག་པའི་ལས་ནི་དགེ་བའོ། །ལྷན་ཅིག་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ཀུན་དུའོ། །མཉམ་པར་འགྲོགས་པ་ནི་དེ་ལུས་དང་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་མི་འདོར་བའོ། །ཡང་ན་དེ་ལ་འཇུག་པར་སློབ་པའོ། །དེས་ཕན་ཡོན་ཅི་ ཐོབ་ཅེ་ན།།ས་སྟེང་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །ས་སྟེང་དཀྱིལ་ན་སྟེ་མི་རྣམས་ཀྱི་དབུས་ནའོ། །གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་དགེ་བ་སྒྲུབ་པའོ། །དམ་པ་ནི་མི་དགེ་བ་སྤོང་བའོ། །ཡང་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་དང་། །ཐོབ་པ་མི་ཉམས་པར་བྱེད་པ་སྟེ་ཚིག་གཉིས་དང་རིམ་ པ་བཞིན་ནོ།།སློབ་མ་མཆོག་ནི་དེ་ལེན་པའོ། །བླ་མ་ནི་དེ་སྦྱིན་པའོ། །བཀུར་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེས་དེ་ལ་སྒྲུབ་པའི་མཆོད་པ་ཕུལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ནི་ངོ་ཚ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།

或者与三学依次相应。或者与三乘相应。若问此有何过失？'彼等过失众多'这两句偈颂。放弃受持的过失是：'一切众生'这一个偈颂。
眼睛即是法，因为能见道与非道。无垢教法即是无垢言教，证悟是其因。三地即是三界。受持不放弃的功德是：'菩提'这四句偈颂。
学处制定即是受持应行与应断。坚固依止即是不失坏所受持。大地位即是善趣。高地位即是解脱。堕入本地即是生于无暇处。戒律即是渡越轮回大海的船筏。
获得即是得到它。舍弃即是空无或失坏它。若问舍弃有何过失？'圣者'这两句偈颂。险处即是恶趣，因为从善趣向下堕落。如是所说：'此下二万由旬，即是无间狱。如是'等，又说：'堕落千由旬，长久险处何须说？'
精进提升即是欲从险处与黑暗中解脱。戒等功德相续不断如竹节或直线般显示的引导，即如绳索或套索。中途舍弃即是放弃它。若问舍弃有何过失？'彼等'这一句偈颂。
说明如何修行道路方便时，如理作意即是：'何者'这一个偈颂。欲求解脱者或独处，又字表示或住于众多群体中亦可。意善观察即是思维：我的三门何者趣入三业？
如是观察后，若三门趣入善业则修习之，若趣入二者则应远离，此说明为：'正业'这一句偈颂。正业即是善业。恒常即是一切处一切时。平等相伴即是乃至为了身命亦不舍弃。或者即是学习趣入彼等。
若问由此获得何等功德？'地上'这两句偈颂。地上中央即是人众之中。成为主要即是修善。殊胜即是断恶。或者戒律即是令未得者得到，已得者不失坏，这两句与次第相应。
最胜弟子即是受持者。上师即是授予者。成为恭敬，因为以修行供养供奉彼等。知惭即是：'惭'这一个偈颂。

།དཔེར་ན་མ་ནི་བུའི་ལུས་སྐྱེད་པ་དང་། རིགས་བཙུན་པ་དང་། བུ་ལ་ གཡོ་མི་བྱེད་པ་དང་།བུ་ལ་བྱམས་པ་དང་། བུའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་། བུ་ལ་བདེན་པར་སྨྲ་བ་དང་། བུ་ལ་གཞུང་ལུགས་ཆེ་བ་དང་། བུ་སྐྱོང་བ་ལ་དགའ་བ་དང་། བྲན་མོ་ལ་སོགས་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་གཟི་བརྗིད་ཆེ་བ་དང་། རང་གི་སྲོག་གཏོང་གི་བུ་མི་གཏོང་བ་སྟེ། ཆོས་བཅུ་ དང་ལྡན་པ་བཞིན་དུ་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ཡང་ངོ་།།ངོ་ཚ་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་རང་གི་སྲོག་བདེ་བླག་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད་ཀྱི་དམ་བཅས་པའི་བསླབ་པ་རྣམས་མི་གཏོང་བ་ཡིན་ཏེ། མདོ་ལས་དགེ་ཚུལ་ཕ་ལ་བུ་མོས་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དོན་དུ་རང་གི་སྲོག་དོར་བའི་གཏམ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་ བ་ལྟ་བུའོ།།ཁྲེལ་ཡོད་པ་ནི་རེ་ཞིག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དམ་བཅའ་བ་བཏང་མོད་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། རེ་ཞིག་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱི་དཔྱས་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། མཛའ་བ་དང་མི་མཛའ་བ་དང་བར་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉེས་པ་སྒྲོགས་པའམ། སྡིག་པའི་འགྲོ་བ་ནི་ངན་ སོང་རྣམས་ཏེ་དེ་དག་ནི་མི་དགེ་བ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།རང་བཞིན་རྣལ་མ་བོར་བ་ནི་སྔོན་གྱི་གྲོལ་སོ་དང་ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་གི་ལོངས་སྤྱོད་ལས་ཉམས་པའོ། །མཁས་ལ་ས་སྟེང་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་པ་དེ་ཁོ་ན་སྡུག་བསྔལ་ཆེའོ། །དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ སྡུག་བསྔལ་གཞན་ཅི་ཡོད།ལམ་མི་སྒྲུབ་པའི་ཉེས་པ་སྟོན་པའི་སྲེད་པས་སླུ་བར་འགྱུར་བ་ནི། གང་ཞིག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཆོས་ཀྱི་ལམ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་སྟེ། རིགས་ཅན་གསུམ་གྱིས་བགྲོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱ་ཆེན་པོ་ནི་ཕན་ཡོན་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་པའོ། ། ཡང་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ། །དོར་མོད་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །གར་མཁན་གྱི་ལུས་ཀྱི་བྱེད་པ་མི་རྟག་པ་དང་འདྲ་བར་རོ། །དགའ་བ་ནི་རྗེས་སུ་ཆགས་པའོ། བསླུས་པ་ནི་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ལས་ཉམས་པའོ། །འཁོར་བར་འཁྱམས པར་འགྱུར་བ་སྟེ།གང་ཞིག་འཁོར་བའི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །རྟག་ཏུ་འགྱུར་བ་ནི་འགྲོ་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འཕོ་བའོ། །བསྟི་བ་ཙམ་ནི་འདོད་པའི་ཡུལ་ལྔ་ཐོབ་པའོ། །མཉམ་པ་ནི་ལྷ་དང་མི་རྣམས་སོ། །མི་མཉམ་པ་ནི་ངན་འགྲོ་རྣམས་སོ། །འཁྱམས་མོད་ ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན།སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་བར་འགྱུར་ཞེས་སྟོན་པ་ན། ཐོག་མར་མིའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་མངལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི། ཤིན་ཏུ་མི་བཟོད་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །སྐྱེ་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྟོན་པའི་ཤིན་ཏུ་དོག་པ་ནི། དེ་ནི་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། ། སྲོག་མི་སྤང་བ་ནི། འོན་ཀྱང་ཞེས་པ་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །མི་གཙང་བས་གཟིར་བ་ནི་མི་གཙང་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །ལུས་དང་སེམས་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་ནི་གནོད་པ་ཞེས་པ་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །སྔོན་གྱི་དྲན་པ་སྤོང་བ་ནི་མངལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་བརྗེད་པའོ། །བྱིས་པའི་སྡུག བསྔལ་ནི་ལུས་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ།།ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཀུན་ལ་མི་འབོངས་པ་ནི་དེས་སྒོ་གསུམ་གྱི་ལས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མི་ནུས་པའོ། །དར་ལ་བབ་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྟོན་པའི་སྦྱོར་བ་ཉམས་པ་ནི་དར་ལ་བབ་ཅེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །སྦྲུལ་གདུག་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ པའོ།།གནས་གྱུར་ནི་རྟེན་བྱེད་པའོ། །མུ་ནི་མཐའ་སྟེ་འདོད་པ་ལྔའོ། །བག་རྐྱོང་བ་ནི་ངོ་ཚ་བ་དང་འཇིགས་པ་མེད་པར་རོ། །སྤྱོད་མོད་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། བསམ་པ་ཉམས་པ་ནི། བསམ་བརླག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།

比如母亲生育儿子的身体，种姓高贵，对儿子不欺骗，爱护儿子，追随儿子，对儿子说真话，对儿子教导大的学问，喜欢养育儿子，威严压制婢女等，宁舍生命不舍儿子，具有这十种法，知惭亦是如此。
知惭者宁易舍自己的生命也不舍弃所受持的学处，如经中广说比丘尼为了戒律舍弃自己生命的故事。
有愧者是暂时的，这是一个偈颂。若问舍弃誓言有何过失？暂时为众人所讥笑，如所说，无论亲友、非亲友还是中立者都会宣说过失。恶趣是恶道，因为这些是从不善业而生。
失去本性是从前的解脱道和法财受用中退失。对智者而言在地上唯有破戒最为痛苦。除此之外还有什么痛苦？
显示不修道的过失会被贪欲所欺，这是'若人'一个偈颂。法道即是三乘，因为是三种种姓所应趋入的。广大是利益极其广大。或者是大乘。
若问舍弃有何过失？'轮回大海'两句偈颂。如同舞者身体的动作无常。欢喜是贪著。欺骗是从天界和解脱中退失。在轮回中流转。
'若人轮回'一个偈颂。恒常变化是从一道转生到另一道。仅仅安住是获得五欲境。平等是天人。不平等是恶趣。
若问流转有何过失？显示将被痛苦所逼时，首先就人而言，胎中之苦，'极不堪忍'一个偈颂。显示生苦极其狭窄，'彼即'两句偈颂。
不舍生命是'然而'两句偈颂。不净所逼是'不净'两句偈颂。身心衰损是'损害'两句偈颂。忘失前念是忘记胎中诸苦。
婴儿之苦是'身体'两句偈颂。一切所作不熟练是不能圆满三门诸业。显示壮年之苦的修行退失是'年壮'两句偈颂。
毒蛇是贪欲等。依止是作为所依。边际是五欲。放逸是无惭无畏。若问享受有何过失？意乐退失是'意毁'一个偈颂。

།དགེ་བའི་བསམ་པ་བརླག་པ་དེ་ནི་ དར་ལ་བབ་པ་དེ་ནས་ཀྱང་རྒན་པོར་ལྷུང་ངོ་།།མི་གཙིགས་སྤྱོད་པ་མི་འདོར་བ་ནི་སྒོ་གསུམ་ཞི་བར་སྤྱོད་པའོ། །དེ་མི་འདོར་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒ་ཤི་མེད་པར་ལྟ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། བྱིས་པ་བདག་ལུས་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །ལམ་ལས་ཉམས་པ་ནི་རྨོངས་པ་ཞེས་ཚིགས་ སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།དེ་ལྟར་སེམས་པ་མེད་ན་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྨོངས་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བླང་བྱ་དང་དོར་བྱ་མི་ཤེས་པའོ། །ལམ་བཟང་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་འོང་བ་འབྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལམ་མིན་ནི་མི་དགེ་བ་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་འབྲས་བུ་ ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་འབྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།བབ་དགུ་ནི་རྩཝ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་གླང་པོའི་ལམ་དུ་བབ་པ་ཐམས་ཅད་ཕྱེ་མར་རློག་ཅིང་འགྲོ་བ་བཞིན་དུ་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ཕྱེ་མར་རློག་ཅིང་ངན་སོང་འཁོར་བར་འགྲོ་བའོ། །རྒ་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྟོན་པའི་དགའ་བས་ལུས་དབང་སྒྱུར་བ་ནི། དེ་ནས་དེ་ནི་ ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།དར་ལ་བབ་པ་ནི་དེ་ནས་མི་གཙིགས་པ་དེ་ནིའོ། །དགེ་བའི་ཆོས་འགྲིབ་པར་འགྱུར་བ་ནི། འོན་ཀྱང་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །མི་དགེ་བ་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་ནི། རྨོངས་པ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །རང་གི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་སྟོན་ པ་ན་སྐྲ་ཉམས་པ་ནི་དེ་ནས་དེ་ནི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།དགོད་པ་བཞིན་དུ་ཞེས་པ་ནི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དགོད་པའི་ཚེ་སོ་དཀར་པོ་སྣང་བ་བཞིན་དུ་རྒས་པས་སྐྲ་དཀར་པོ་སྣང་བའོ། །ལུས་དང་བསམ་པ་ཉམས་པ་ནི་དེ་ནས་དེའི་ལྷུ་ཚིགས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །བློ་བསླད་ པ་ནི་སེམས་འཁྲུགས་ཤིང་དྲན་པ་ཉམས་པའོ།།འགྲོ་བ་ཉམས་པ་ནི་ཡུལ་གཞན་དུ་འགྲོ་བ་ན་འཁར་བ་འམ་བཞོན་པ་མེད་ན་འགྲོ་མི་ནུས་པའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ་མི་རིད་ཉམ་ཆུང་ཞིང་། །ཤ་ཁྲག་བསྐམས་ཤིང་རྒྱུས་ལྤགས་ཉི་ཚེས་དཀྲིས། །མགོ་དཀར་སོ་རྒལ་ལུས་ནི་ རབ་སྐེམ་ལ།།འཁར་བར་བརྟེན་ཅིང་མི་བདེ་ཁྱོགས་འགྲོ་སུ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེངས་པ་ནི་མདངས་ཡལ་བའོ། །ཤིག་ཤིག་པོ་ནི་ཚིགས་རྣམས་འཁྲུལ་པའོ། །དབང་པོ་ཉམས་པ་ནི་དབང་པོ་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །འདོད་པ་བསྟེན་པ་ཉམས་པ་ནི། ཡུལ་ལ་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །འཇིགས་པ་སྐྱེད་པ་ནི། གནས་སྐབས་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །རྒ་བའི་གནས་སྐབས་གང་དུ་དར་ལ་བབ་པ་འདི་འགྲོ་བར་འགྱུར་བའོ། །འཆི་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྟོན་པ་ནི་འགྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་བ་ནི། བདག་གིས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག གོ།།འདི་མ་བྱས་བ་ནི་དགེ་བ་མ་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་བྱས་པ་ནི་སྡིག་པ་དེ་སྤྱད་པའོ། །འགྲོ་བ་ཉམས་པ་ནི་བདེ་འགྲོ་ནས་ལྟུང་བའོ། །འཕྲིགས་པར་མ་གྱུར་པ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཤེས་པའོ། །མྱ་ངན་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་བ་ནི་མྱ་ངན་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །རྡོ་རྗེ་བསྣུན་པས་ལུས་ ལ་གནོད་པ་དེ་ལྟ་བུར་མྱ་ངན་སྐྱེ་བས་སེམས་ལ་གནོད་པའོ།།གནད་གཅོད་པས་སྡུག་བསྔལ་བ་ནི། གནད་ཀྱི་གཤིས་སུ་ཞེས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཟས་དང་གོས་ལ་སོགས་པས་བདེ་བ་ལྷུར་བྱས་ནས་བཀྲེས་སྐོམ་དང་ཚ་གྲང་ལ་སོགས་པ་བསྲུང་བར་བྱས་པའོ། །ཡིད་ དུ་འོང་བ་ནི་གཅེས་ཕངས་སུ་འཛིན་པའོ།།འདྲིས་པ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ངའི་ལུས་སྙམ་དུ་ཞེན་པའོ། །གཤིན་རྗེས་བཟུང་བས་སྡུག་བསྔལ་བ་ནི། གཤིན་རྗེའི་ཞགས་པས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་སོ། །ཆོ་ངེས་འདེབས་ན་དེ་ཉེ་དུ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོས་པས་གྲོགས་བྱེད་ པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ཡིས་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ།

失去善念的人从壮年时期就堕入老年。不舍弃不善行为就是以三门寂静而行。为何不舍弃?因为视无老死故,接下来两句偈颂说:'愚人执著我身'。偏离道路即是愚痴,这是一个偈颂。
如果没有这样的思维会有什么过失呢?说'愚痴'是指不知取舍。善道即布施等,因为能带来可意的果报。非道即杀生等不善业,因为能带来不可意的果报。'任意'是指如同大象践踏道路上的草木,将其碾为粉末一般,将善趣与解脱碾为粉末而趋向恶趣轮回。
显示老苦中身体衰败的欢乐,即'从此他'这一偈颂。壮年时期即指那个不善者。善法衰退即'然而'两句偈颂。不善增长即'愚痴'两句偈颂。
显示自身圆满衰败中头发衰败即'从此他'一偈颂。'如笑'是指如同人们笑时露出白牙,因衰老而显现白发。身心衰败即'从此他的关节'一偈颂。
心智败坏是指心乱失念。行走衰败是指去其他地方时若无拐杖或乘骑则不能行走。如说:'驾驭身体瘦弱衰微,肌肉血液干枯筋皮包裹,白头老齿身体枯槁,倚靠拐杖不适蹒跚而行。'
枯槁是指失去光泽。摇晃是指关节错乱。诸根衰败即'诸根'一句偈颂。享欲衰败即'于境'一句偈颂。生起恐惧即'时际'两句偈颂。老年阶段即壮年将去向何处。
显示死苦中悔恨之苦即'我已'一偈颂。未作是指未行善。彼所作是指造作恶业。趣处衰败是指从善趣堕落。未觉察是指不知如是。忧愁之苦即'忧愁'一偈颂。
如同金刚击打身体般,忧愁生起损害心识。要害受逼迫之苦即'要害处'一偈颂。对饮食衣服等执著安乐,防护饥渴寒热等。可意是指珍爱执著。熟习是指从无始以来执著我身。
被阎罗执持之苦即'阎罗绳索'两偈颂。若哀号则亲属闻之会来相助吗?'彼等'两句偈颂。

།གཤིན་རྗེས་བཟུང་མོད་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། བགྲོད་དཀའ་ཞེས་རྐང་པ་བཞིའོ། །དུས་ཀྱི་ཞགས་པ་ནི་འཆི་བའི་དུས་ཀྱི་ཆེའོ། །དེ་ལྟར་མིའི་སྡུག་བསྔལ་བསྟན་ནས། ངན་འགྲོའི་སྡུག་བསྔལ་སྟོན་པའི་ཡི་དགས་ཟས་ ལ་སྒྲིབ་པ་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི།མི་བཟད་པ་སྐོམ་པས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཕྱིའི་སྒྲིབ་པ་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སྟོན་པའི་རི་བོ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ནི། དུས་རླབས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །རླུང་གིས་ཆུ་བསྐྱོད་པའི་དུས་སུ་རླབས་ཆེན་པོ་ལངས་ནས་ཆུ་ གྱེན་དུ་འཐོར་བས་རི་རྩེ་བསེལ་བའོ།།ཆུ་བོ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ནི། །ཆུ་གཏེར་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཆུ་གཏེར་ནི་རྒྱ་མཚོ་སྟེ་ཆུ་མི་ཟད་པའི་འབྱུང་གནས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆར་སྤྲིན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ནི། །འདི་ནི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཚ་གྲང་ཕྱིན་ ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ནི།ཚ་བས་ཉེན་ལ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བའི་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །ནང་གི་སྒྲིབ་པ་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི། ཁབ་མིག་ཙམ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དེ་ལྟར་ཡི་དགས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བརྗོད་ནས། དམྱལ་ བའི་སྡུག་བསྔལ་སྟོན་པའི་ཁྱིས་འཚེ་བ་ནི་རལ་པའི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།སྤུ་གྲིས་སྨས་པ་ནི་སྤུ་གྲི་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །ཁྲོན་པར་ལྟུང་བ་ནི། རྩེ་གསུམ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །གཤིན་རྗེའི་ཁ་བས་ཐུ་བ་ནི། །དེ་བས་དས་འཇིགས་པའོ། །ལོ་མའི་རལ་གྲིས་ གཤགས་པ་ནི།ཉིན་མཚན་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དེའི་ཚེ་དུད་མོ་ཁོན་བཤེས་ཡིན་གྱི་དེ་ལས་གཞན་པའི་བཤེས་མེད་པས་དེ་བརླག་པར་གནས་སོ། །བུད་མེད་འབར་བས་འཁྱུད་པ་ནི། བུད་མེད་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །འཁྲིགས་པ་ནི་སྔ་མ་ཤི་བར་ཕྱི་ མ་སྐྱེ་བའོ།།ལུག་གིས་འཇོམས་པ་ནི་རི་དང་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཤལྨ་ལིའི་གནོད་པའི་ཡར་འཛེགས་པའི་ཚེ་ཚེར་མས་གནོད་པ་ནི། བསེ་ཁྱི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །སྦྲུལ་གྱིས་གནོད་པ་ནི་གཤིན་རྗེའི་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །བྱས་གནོད་པ་ནི། གསོན་པོར་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །མར་འབབ་པའི་ཚེ་ཚེར་མས་གནོད་པ་ནི། ཐུར་དུ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །མཚོན་གྱིས་གནོད་པ་ནི། །དེ་ན་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །བྱས་འཚེ་བ་ནི། དེ་ཚེ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །གཡང་སར་ལྷུང་བ་ནི། ཁ་ཅིག་རི་བོའི ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ།།ཟངས་སུ་བཙོས་པ་ནི། ཁ་ཅིག་འབྲུ་མར་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །ས་གཞི་འབར་བར་ལྟུང་བ་ནི་གཞན་དག་ཅེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །འབུ་སྦྲང་གིས་ཟ་བ་ནི། ཁ་ཅིག་འབུ་སྦྲང་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །འོ་ན་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོས་ བཅོམ་པ་རྣམས་འཆི་འཕོ་བར་མི་འགྱུར་བ་ཅི་སྟེ་ཞེ་ན།དེ་དག་གསོན་པའི་རྒྱུ་ནི། ལས་ཀྱི་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །ལས་ནི་མི་དགེ་བའོ། །འཚོ་བ་ནི་སྲོག་གོ། །ཐོགས་པ་ནི་དེས་གཟུང་བའོ། །རང་གི་ཡན་ལག་བསྐྱོད་པ་ཙམ་ཡང་ངོ་། །གསོན་པ་ནི་ བདག་ཉིད་འཆི་བར་སྨོན་ཀྱང་མི་འཆི་བའོ།།དེ་ལྟར་ཚ་བའི་དམྱལ་བ་བསྟན་ནས། གྲང་བའི་དམྱལ་བ་སྟོན་པའི་ཆུ་བུར་ཅན་ནི་ལྷགས་པ་ཞེས་རྐང་པ་ཕྱེད་དང་གསུམ་མོ། །ཆུ་བུར་རྡོལ་བ་ནི། རྡོལ་བ་ཞེས་རྐང་པ་ཕྱེད་དང་གཉིས་སོ། །སོ་ཐམ་ཐམ་པ་ནི་ཀོས་ཐག་ཅེས་ཚིགས་སུ་ བཅད་པ་གཅིག་གོ།།ད་ནི་རབ་ཏུ་ཚ་བ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྟོན་པའི་མེའི་གནོད་པ་ནི། དམྱལ་མེས་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །དམྱལ་བའི་སྲུང་མས་འཚེ་བ་ནི། རུས་གོང་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ།

如果被阎王抓住会有什么过错呢？'难以行走'等四句偈颂。时间的绳索即是死亡时刻的大绳。如是说明了人的痛苦后，为说明恶道的痛苦，饿鬼食物障碍的痛苦是：'难忍的饥渴'等一个偈颂。为说明外障碍的痛苦，山岳颠倒显现是：'时浪'等一个偈颂。当风吹动水时，巨浪升起，水向上飞溅而打湿山顶。河流颠倒显现是：'水藏'等一个偈颂。水藏即是海洋，因为是无尽水的来源。云雨颠倒显现是：'此乃'等一个偈颂。冷热颠倒显现是：'为热所逼'等两句偈颂。如是颠倒显现的原因是'极其'等两句偈颂。内障碍的痛苦是：'如针眼'等一个偈颂。如是说明了饿鬼的痛苦后，为说明地狱的痛苦，被狗伤害是'长发'等一个偈颂。被剃刀所伤是'剃刀'等两句偈颂。掉入深井是'三叉'等两句偈颂。被阎罗的雪所埋是'彼极可怖'。被叶刃所割是'日夜'等一个偈颂。那时怨敌是母亲，除此之外别无亲友，故处于毁灭中。被燃烧的女人拥抱是'女人'等一个偈颂。相续即是前者死亡后者出生。被羊摧毁是'山与'等一个偈颂。攀登铁刺树时被刺所害是'獒犬'等一个偈颂。被蛇所害是'阎罗'等两句偈颂。被鸟所害是'活着'等一个偈颂。下降时被刺所害是'向下'等两句偈颂。被兵器所害是'彼处'等两句偈颂。被鸟啄食是'尔时'等两句偈颂。坠入深渊是'或于山'等一句偈颂。被煮于铜汁中是'或于油'等一句偈颂。坠入燃烧的地面是'其他'等两句偈颂。被虫蚊所食是'或被虫蚊'等两句偈颂。那么如此被大苦所摧毁者为何不会死亡呢？他们存活的原因是'业力'等两句偈颂。业即是不善业。活命即是生命。执持即是被其所持。连自己的肢体也仅能稍微活动。活着即是虽然自己希望死亡却不能死。如是说明了热地狱后，为说明寒地狱，起疱地狱是'寒风'等三句半偈颂。疱溃地狱是'溃烂'等两句半偈颂。牙齿打颤是'绳索'等一个偈颂。现在特别说明极热地狱，火的伤害是'地狱火'等两句偈颂。被地狱守卫所害是'骨堆'等两句偈颂。

།མནར་མེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྟོན་པའི་མདོར་བསྟན་པ་ནི། གཉིས་ལས་ཕྱིའི་གནོད་ པ་ནི།ལ་ལར་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །ནང་གི་གནོད་པ་ནི་བྲང་གི་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །རྒྱས་པར་བཤད་པ་ཡང་གཉིས་ལས་ནང་གི་གནོད་པ་ནི། གློ་ནས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཕྱིའི་གནོད་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་མོ། །དེ་ལས་གནས་ ཁང་གི་གནོད་པ་ནི།སྡུག་བསྔལ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། མདའི་གནོད་པ་ནི། མདའ་ཆེན་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །དབྱུག་པས་གནོད་པ་ནི་དམྱལ་བའི་སྲུང་མས་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །ཁུ་བ་འབར་བའི་གནོད་པ་ནི། ལྕགས་ཞུན་ཞེས་རྐང་པ་དྲུག་གོ། །སྤྱིའི་དོན་ བསྡུ་བ་ནི།སྐྱེ་བོ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དེ་ལྟར་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་བསྟན་ནས། དུད་འགྲོའི་སྡུག་བསྔལ་སྟོན་པ། དེས་ངལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ནི། སྐྱེ་བོ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །འཆལ་སྤྱོད་པ་ནི་མི་དགེ་བ་བྱེད་པའོ། །དེ་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ ཞེ་ན།བརྒྱལ་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་བྱེ་བ་འཕྱེས་རྣམས་སུ་དུད་འགྲོར་སྐྱེའི། མིའི་དངོས་པོ་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཉིད། མིའི་ནང་ན་ཡང་སྨད་པར་སྐྱེ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །དུད་འགྲོ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པ་ནི། དུད་འགྲོ་ཞེས་རྐང་པ་ བྱེད་དང་གཉིས་སོ།།དེ་ནས་དམྱལ་བར་ལྟུང་བ་ནི། གང་གིས་ཞེས་རྐང་པ་ཕྱེད་དང་གཉིས་སོ། །དེ་ལྟར་ཐེག་པ་ཐུན་མོང་གི་ལམ་སྒྲུབ་པ་གདམས་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་སྒྲུབ་པ་ལ་གདམས་པ་བརྗོད་པ་ན་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་ནི་གང་ཞིག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །གང་ཞིག་ནི་ དལ་འབྱོར་རོ།།སྐྱེ་བ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་དེར་བྱིང་བ་དང་དེ་ལས་བརྒལ་དཀའ་བས་རྒྱ་མཚོའོ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་ས་བོན་དགེ་བ་ནི་དེ་སྐྱེད་པ་སྟེ། །ཇི་སྐད་དུ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་ལྟ་བུའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། ། དགེ་བ་ནི་དེ་མ་བསྐྱེད་པ་སྐྱེད་ཅིང་མི་ཉམས་པར་བྱེད་པའོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ལམ་སྟོན་པ་ནི། བདེ་གཤེགས་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །མི་མ་ཡིན་པས་བསྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པ་ནི། ལམ་དེ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །མི་རྣམས་ལམ་བསྒྲུབ་པ་ལ་སྦྱར་བ་ནི། མིའི་དངོས་པོ ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ།།ལམ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ་མི་རྟག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན་སྐད་ཅིག་གི་མི་རྟག་པ་ནི། མར་མེ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །གློ་བུར་གྱི་མི་རྟག་པ་ནི། འདི་ནི་ཞེས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །རྒྱུན་གྱི་མི་རྟག་པ་ནི། སོ་ག་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ གོ།།སྒྲུབ་པའི་གནས་ནི། ཟླ་བའི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །སྒྲུབ་པའི་གྲོགས་ནི། ནགས་མཐོངས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དགའ་བའི་ནགས་ཚལ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པ་རྣམས་ལ་ཡོད་པའོ། །སྒྲུབ་པའི་ཆ་རྐྱེན་ཆུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟོན་པ་ནི་ ནགས་རླུང་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།ཆུ་གཙང་ནི་དྲི་རྙོག་པ་དང་། སྲོག་ཆགས་མེད་པའོ། །དོགས་བདེ་བ་ནི་འགྲམ་གཉིས་ཀྱང་ངོ་། །དབེན་པ་ནི་འདུ་འཛི་ཉུང་བའོ། །དེ་ན་སྐྱིད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལྷའི་བུ་མོའི་ལུས་ལྷའི་སྤོས་དང་སྨན་དྲི་ཞིམ་ པོས་བྱུགས་པའི་མགོ་བོའི་ལན་བུའི་རྒྱན་དུ་ཐོགས་པ་མེ་ཏོག་གི་ཚོགས་མཛེས་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་རྒྱུན་དང་ལྡན་པ་ལྷའི་ཆུ་ལའང་ཡོད་པར་འགྱུར་རམ།རྒྱུན་དང་ལྡན་པའི་ལྷའི་ཆུ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་མཚེའུ་དལ་གྱིས་འབབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཤིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ རྩ་བ་འབྲས་བུ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།

现在开示无间地狱痛苦的略说有二：外在的损害是'有时'两句偈颂。内在的损害是'胸中'两句偈颂。广说也分二：内在的损害是'从肺'一个偈颂。外在的损害是'痛苦'三个偈颂。其中住处的损害是'痛苦'一个偈颂。箭的损害是'大箭'一句偈颂。棍棒的损害是'狱卒'一句偈颂。沸腾液体的损害是'铁汁'六句偈颂。总结大意是'众生'一个偈颂。
如是开示地狱痛苦之后，开示旁生痛苦。其中难得闲暇是'众生'一个偈颂。邪行者即造作不善业者。若问其过患如何？昏迷后，将转生于无量亿世界中的旁生道，极难获得人身。即使转生为人也生于下贱，即'假使'一句偈颂。旁生道中辗转相续是'旁生'两句半偈颂。之后堕入地狱是'若以'两句半偈颂。
如是教诫修习共同乘道后，宣说教诫修习大乘道。修行所依是'某者'一个偈颂。'某者'即闲暇。生即众生沉溺其中且难以超越故如大海。殊胜菩提种子善业即能生起彼果。如经云：'善男子，菩提心如同一切佛法之种子'。善业即未生令生且令不退失。开示所修之道是'善逝'两句偈颂。非人不能修行是'此道'两句偈颂。人类修道相应是'人身'两句偈颂。
入道之门观修无常时，刹那无常是'灯火'两句偈颂。突发性无常是'此乃'一个偈颂。相续无常是'春季'一个偈颂。修行处所是'月光'一个偈颂。修行伴侣是'林间'一个偈颂。欢喜林园是三十三天所有。修行顺缘圆满水源开示是'林风'一个偈颂。
清净水即无污浊且无生物。安乐即两岸。寂静即少有喧嚣。其中之乐趣，即使三十三天天女身涂天香与芳香药物，头戴花饰庄严，胜过美丽花朵之流水，天界之水亦难及。具流水之天水即三十三天之湖水缓缓流淌。圆满树木是'根果'一个偈颂。

།ཉམས་དགའ་ནི་ཡིད་དུ་འོང་བའོ། །བས་མཐའ་ནི་གྲོང་ཟད་པའི་མུར་ཐུག་པའོ། །གཅིག་པུ་ནི་གྲོགས་མེད་པར་རོ། །དམྱལ་སྡོང་ནི་ཁྱིམ་གྱི་གྲོང་འདབ་བམ་ཆུང་མ་སྟེ་འབྲས་བུའི་མིང་རྒྱུ་ལ་ བཏགས་པའི།།བསླུས་མེད་གནས་པ་ནི་ངེས་བྲིད་པར་མི་ནུས་པའོ། །དེ་དག་གི་དོན་བསྡུས་པ་ནི་རི་སུལ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དེ་ལ་གནས་ཀྱི་དོན་བསྡུ་བ་ནི་རི་སུལ་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །ཤིང་གི་དོན་བསྡུ་བ་ནི། ཉེར་སྤྱོད་ཅེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །ཆུའི་དོན་ བསྡུ་བ་ནི་ཆུ་ངོགས་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ།།རི་སུལ་ཡངས་པ་ནི་གཅོང་རོང་དང་ངམ་གྲོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པའོ། །ཉེར་སྤྱོད་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི་དེར་འཆག་པ་དང་འདུག་པ་ལ་སོགས་པ་བག་ཡངས་སུ་སྤྱོད་པའོ། །ཉན་པ་ནི་ཐོས་པའི་ཚེ་རྣ་བར་འཕྲོད་པའོ། །ཇི་ལྟར་སྙན་ཞེ་ན་རྔ་ལྟར་རོ། །ཕུ་ ཆུ་བདག་ཅག་སྐོམ་པས་ཉོན་མོངས་ཤིང་སྡུག་བསྔལ་བའི་ཡུལ་མིན་ཏེ།འཐུངས་ན་ངོམས་པས་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་པའི་ཡུལ་ཡིན་ཞེས་འགྲོན་ལ་སྒྲོགས་པ་བཞིན་ཆུ་སྒྲ་འབྱིན་པའོ། །སྒྲུབ་པའི་བར་ཆད་སྤོང་བ་ན། འདོད་པའི་ཉེས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། འདོད་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པའོ།།དེ་ལ་འདོད་པ་རྣམས་སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་ནི། འདོད་པ་རྣམས་འབྱོར་དང་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །ངན་སྤྱོད་འཁྲུལ་པ་ནི་མི་དགེ་བ་བཅུ་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་ཆགས་པ་ནི་འདོད་པ་ ལ་སྲེད་པའོ།།འདོད་པའི་བདེ་བ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ནི། ཡུལ་དང་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དུག་པས་འདོད་པ་ཉེས་དམིགས་ཆེ་བ་ནི་དུག་དང་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །དེའི་གཏན་ཚིགས་ནི་དུག་ནི་ཞེས་རྐང་པ་དྲུག་གོ། །དེ་ལྟར་འདོད་པ་དང་ཡུལ་གྱི་ཉེས་པ་བརྗོད་ནས། འདོད་བྱེད་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཉེས་པ་སྟོན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །རྙེད་པ་གྲུབ་པ་མེད་པ་ནི་རྩཝ་ལོ་མ་ཟོས་པའོ། །དེ་དང་འདྲ་བར་བདེ་འགྲོར་གྲུབ་པ་མེད་པར་ངན་འགྲོར་ལྟུང་བའོ། །དེ་ལྟར་འདོད་པ་སྤྱིའི་ཉེས་པ་བསྟན་ནས་ཁྱད་པར་དུ་ལྷའི་འདོད་པའི ཉེས་དམིགས་སྟོན་པའི་མཚེའུ་ལ་ཆགས་པའི་ཉེས་པ་ནི་ལྷའི་བུ་མོ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།འཕྲལ་ཐབས་གློང་བ་ནི་རང་གི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་དྲེགས་པའོ། །ལྗོན་ཤིང་ལ་ཆགས་པའི་ཉེས་པ་ནི་དགའ་ཚལ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དཔག་བསམ་ གྱི་ཤིང་ནི་བཞི་སྟེ།བཟའ་བཏུང་དང་། གོས་དང་། རྒྱན་དང་། རོལ་མོའི་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ངོ་། །ས་ལ་ཆགས་པའི་ཉེས་པ་ནི། །རྐང་གཞག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དེ་ལ་རྐང་པ་གཞག་ནེམས་ཞེས་སོར་བཞིས་དམའ་བར་འགྱུར་ཞིང་བཏེག་ན་པར་ཞེས་ སོར་བཞིས་མཐོ་བར་འགྱུར་བའོ།།རེག་ན་བདེ་བ་ནི་ལུས་ལ་ཕན་འདོགས་པའོ། །ཁང་བཟངས་ལ་ཆགས་པའི་ཉེས་པ་ནི། དྲིལ་བུ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ཁང་པ་དེའི་སྟེང་གཡོགས་ནས་དྲིལ་བུ་མཛེས་པ་འཁྲོལ་ཞིང་མུ་ཏིག་གི་ཕྲེང་བའི་ཚོགས་འཕྱང་བ་འོད་ལྷག་ གེ་བའི་གཞལ་མེད་ཁང་དུ་ཞུགས་ཏེ།།ལྷ་ཡུལ་དེར་འདོད་པ་ལྔ་བགྲོད་ནས་ཏེ་ལོངས་སྤྱོད་བྱས་ནས་ཀྱང་ངོ་། །ཕ་མཐའ་སྟེ་ཐར་ཐབས་མེད་པའི་ནང་དུའོ། །དབང་ཕྱུག་ལ་ཆགས་པའི་ཉེས་པ་ནི། གང་དུ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །རྣམ་པར་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཁང་ བཟངས་གང་དུ་རྒྱལ་ཆེན་རིས་བཞི་དང་།།སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། མིའམ་ཅིའི་སྤྱི་བོས་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་རྐང་པ་ལ་གཏུགས་ནས། དེ་དག་གི་མགོ་བོའི་རྒྱན་གཙུག་གི་ནོར་བུ་མར་གད་ཀྱི་འོད་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་རྐང་རྟེན་ཏེ་གདན་ཁྲི་དམར་པོར་གྱུར་པའོ།

悦意是令人愉悦。边际是村庄尽头的极限。独自是无伴侣。地狱树是家乡附近或妻子，是以果名因的命名。
无欺住是不能确定的。这些的总义是山谷这一偈颂。其中处所的总义是'山谷'这一句。树的总义是'受用'这一句。水的总义是'水岸'这两句。
宽阔山谷是无峡谷和深渊等。广大受用是在那里行走和安住等自在受用。悦耳是听闻时入耳。如何悦耳呢？如鼓声。
泉水不是我们因渴而痛苦的对象，饮用时因满足而安乐快乐的对象，如同向旅人宣说般发出水声。在断除修行障碍时，思维欲望过患是'诸欲'等。
其中诸欲显现而无自性是'诸欲圆满'两句。欲望果报不悦意是'如梦'两句。恶行迷乱是造十不善。其中贪著是对欲望的渴求。
欲乐不悦意是'境界'一偈。毒使欲望过患重大是'毒与'两句。其理由是'毒是'六句。如是说明欲望和境界过患后，显示能欲主体过患是'如何'一偈。
无所获得是食草叶。如是相同无善趣成就而堕恶趣。如是显示欲望总的过患后，特别显示天欲过患中对池著的过患是'天女'一偈。
傲慢无礼是因自身圆满而骄傲。对树著的过患是'乐园'一偈。如意树有四种：饮食、衣服、装饰和音乐如意树。对地著的过患是'足踏'一偈。
其中足踏下陷是下降四指，抬起时升高四指。触乐是对身体有益。对宫殿著的过患是'铃铛'一偈。
在那宫殿顶上悬挂美妙铃铛和珍珠串发光的无量宫中入住。在天界中享受五欲后。无出路即无解脱方法之中。对自在天著的过患是'何处'一偈。
在胜利宫殿中四大天王、三十三天、龙和紧那罗以头顶礼帝释足，他们头饰顶宝绿宝石光芒使足台即宝座成为红色。

།དེ་ཡང་ འགྲོ་བ་ངན་པར་འགྲོ་བར་འགྱུར་བ་ནི་ངན་སོང་དུ་ལྷུང་བ་སྟེ།ཇི་སྐད་དུ། བརྒྱ་བྱིན་འཇིག་རྟེན་མཆོད་འོས་གྱུར་ནས་ནི། །ལས་ཀྱི་དབང་གིས་ཕྱིར་ཡང་ས་སྟེངས་ལྟུང་། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྲོག་ལ་ཆགས་པའི་ཉེས་པ་ནི་མེ་ཏོག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། ། འཚོ་བ་ནི་སྲོག་གོ། །དེ་མ་འགགས་བར་དུ་སེམས་ཅན་གསོན་པོར་འཚོ་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་བདེ་བར་རློམ་པའི་ཉེས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ང་རྒྱལ་བྱེད་མོད་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །འཁོར་བ་ལ་ཆགས པའི་ཉེས་པ་ནི།དེ་ན་གཤིན་རྗེས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ལོག་པར་སྨོན་པ་ནི་སྲིད་པ་དང་སྲིད་པའི་ཡོ་བྱད་ཐོབ་པར་འདོད་པའོ། །དེ་ཉིད་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་འཇིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་བདེ་བར་རློམ་པའི་དཔེ་དགོད་པ་ ནི་དམྱལ་རྣམས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།དམྱལ་བ་དེ་ཉིད་ཤིན་ཅི་མ་རུང་སྙམ་པས་ཐོ་བ་བསྣུན་པས་མཆོག་ཏུ་བདེ་བ་ཡིན་པར་སེམས་སོ། །དོན་དེ་དང་འདྲ་བར་སྦྱར་བ་ནི། དེ་བཞིན་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །རྟག་ཏུ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་ དུའོ།།རེ་ཞིག་ཙམ་ཞིག་ནི་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེས་པ་ནའོ། །ཇི་ཞིག་ལྟར་བསོད་ནམས་བསགས་པའི་དབང་གིས་ངན་འགྲོའི་སྐྱེ་ཤིའི་འཁྲུལ་འཁོར་མེད་ནས་སྐད་ཅིག་སྟེ། བདེ་འགྲོ་ནས་མ་ལྷུང་བར་དུ་ངན་འགྲོའི་སྡུག་བསྔལ་གཉུག་མར་བཟོད་དཀའ་མེ་ལྕེ་ལྟ་བུ་ཞི་འགྱུར་ན། ལྷ་དང་ མིའི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཁམ་འགའ་སྟེ།ལྷ་དང་མིའི་འདོད་པ་ལྔ་ལ་ཡང་སྲེད་པར་བྱེད་དོ། །ལམ་སྒྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གཉེན་པོ་སྒོམ་པ་ན་འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་འགྲོ་བ་ཀུན་ན་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །སྟུག་པོ་ནི་ཤས་ཆེ་ བའོ།།སྲབ་མོ་ནི་ཤས་ཆུང་བའོ། །མི་སྡུག་པར་ཡིད་ལ་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་སྡུག་པ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །མཆེད་པ་ནི་འཕེལ་བའོ། །ཞིལ་བ་ནི་འགྲིབ་པའོ། །ཞར་ལ་བུད་མེད་སྡུག་པར་སྨྲ་བའི་འབྲས་བུ་ནི། བུད་མེད་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ གོ།།ལུས་ནི་པདྨ་ལྟར་འཇམ། བྱད་བཞིན་ཟླ་བ་ལྟར་མཛེས། མིག་ནི་ཨུཏྤལ་ལྟར་དཀར་གནག་ཕྱེད་ཅེས་མགོ་སྙོམས་པའོ། །སྙོམས་མོད་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྙན་དངགས་མཁན་གྱི་བརྫུན་དེའི་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །མི་བཟད་པ་དེ་གང་ཞིག་ཅེ་ན། དེ་དག་ཅེས་རྐང་ པ་གཅིག་གོ།།མི་རྟག་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སེམས་ཅན་མི་རྟག་པ་ནི། འགྲོ་བ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །སྣོད་མི་རྟག་པ་ནི་གང་གི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །ལོངས་སྤྱོད་མི་རྟག་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདེ་བ་དང་། སྐྱེ་གནས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ པ་སྟེ།རིམ་པ་བཞིན་སྔོན་ཆད་ཅེས་པ་རྐང་པ་གཅིག་དང་གཅིག་དང་གཉིས་སོ། །བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཉེ་དུ་ལ་བྱམས་པ་སྒོམ་པ་ནི། སྐྱེ་བ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །གྲོགས་ལ་བྱམས་པ་སྒོམ་པ་ནི། གང་དག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ གོ།།དུས་ཀྱི་རིམ་པ་ནི་སོ་ག་ལ་སོགས་པའོ། །མཉམ་པ་ནི་རིགས་ལ་སོགས་པས་མཚུངས་པ་དང་འགྲོགས་པའོ། །མི་མཉམ་པ་ནི་མཐོ་བའམ་དམའ་པ་དང་འགྲོགས་པའོ། །གཉེན་བཤེས་ལ་སྙིང་རྗེ་བསྒོམ་པ་ནི། ཉེ་དུ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ ཅད་ཉེ་དུ་ཡིན་ན་དགྲ་དང་བར་མ་ལ་ཉེ་དུར་ངོ་མ་ཤེས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན།སྐྱེ་ཤིས་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །མ་ལ་བྱམས་པ་སྒོམ་པ་ནི། བྱིས་པ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་སོ།

此外，众生堕入恶趣即是堕入恶道，如说：'帝释天成为世间应供后，由业力又复堕落地上。'执著生命的过患即如'花'一偈所说。生命即是命。在其未断之前众生存活为生。
于苦执为乐的过患即如'痛苦'一偈所说。若问傲慢有何过患，即如'彼'二句所说。执著轮回的过患即如'彼处阎魔'一偈所说。邪愿即是希求获得三有及三有资具。由其本身是毁坏因故称为毁坏。
举例说明于苦执为乐即如'地狱'一偈所说。认为地狱极其不适而遭受棍棒殴打反觉最为快乐。与此义相似的比喻即如'如是'一偈所说。'恒常'即是未得涅槃之前。'暂时'即是转生天人之时。
如何由积累福德力而无恶趣生死轮转之际，刹那间，在未从善趣堕落前，恶趣难忍如火焰般的本有痛苦得以止息。天人世间一切乐不过片刻，即贪著天人五欲。
修行道之自性即修对治时观想轮回是苦，如'如何如何一切众生'一偈所说。'浓厚'即是重大。'稀薄'即是轻微。
不净观即如'如何如何可爱'一偈所说。'增长'即是扩大。'减少'即是衰减。附带说明称赞女人美丽的果报即如'女人'一偈所说。身如莲花柔软，容颜如月亮美丽，眼如青莲花般黑白分明，这是头部平等。
若问平等有何过患，即如'诗人虚妄彼'一句所说。若问何为难忍，即如'彼等'一句所说。
修无常观之众生无常即如'众生'一偈所说。器世间无常即如'何者'一偈所说。受用无常即是苦乐与生处受用，依次如'往昔'一句、一句与二句所说。
由修慈悲观而修习对亲属之慈心，即如'生'一偈所说。修习对友人之慈心，即如'何者'一偈所说。时序即是春季等。'平等'即是与种姓等相同者为伴。'不平等'即是与高位或低位者为伴。
修习对亲友之悲心，即如'亲属'一偈所说。若问若一切众生皆是亲属，为何不识敌人与中庸者为亲属，即如'生死'二句所说。修习对母亲之慈心，即如'婴儿'二偈所说。

།བུའི་ཆེད་དུ་ལས་ཀྱི་མཐའ་སྣ་ཚོགས་ལ་འབད་པས་ངལ་བ་མང་པོ་བསྟེན་ཀྱང་བུ་ལ་བྱམས་པ་ བསྟེན་པ་དེ་དག་རང་བཞིན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་སྐབས་འདིར་བུ་ཤིན་ཏུ་མ་རབས་ཤིག་ཡོད་དུ་ཟིན་ནའང་མ་དེ་སྤོང་ཞིང་འདོར་བར་སུ་ཞིག་སྤྲོ་སྟེ་སྤྲོ་བར་མི་བྱའོ།།དེ་ལྟར་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་སྒོམ་པའི་ཐབས་བསྟན་ནས། གོམས་པའི་ཕན་ཡོན་སྟོན་པའི་སྙིང་རྗེའི་ཕན་ཡོན་ནི། འགྲོ་ བ་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་མང་པོ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་གསུམ་མམ། བརྒྱད་དམ། བརྒྱ་རྩ་བཅུ་ལ་སོགས་པའོ། །དབང་མེད་པ་ནི་མི་འདོད་བཞིན་དུ་འབྱུང་བའོ། །སྐྱབས་མེད་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བའི་གྲོགས་ མེད་པའོ།།གཞན་སྡུག་བསྔལ་བའི་དོན་དུ་བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བདེ་བའི་རྒྱུ་ལ་གནས་པས་བདེ་ཞེས་སྐྱེས་མཆོག་གསུང་ངོ་། །ཐ་ན་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་གཞན་ལ་བཟའ་བཏུང་བྱིན་པས་དེས་བཀྲེས་སྐོམ་དང་བྲལ་བ་དང་། གོས་བྱིན་པས་ཚ་ གྲང་དང་བྲལ་བས་དེ་མགུ་ཞིང་རངས་པར་བྱས་པ་དེས་བདག་དགའ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲ་བར་སྙིང་རྗེ་གོམས་པ་འདི་ན་གང་ཞིག་ཡོད་དེ་མེད་དོ།།བྱམས་པའི་ཕན་ཡོན་ནི་གཞན་ཕན་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །གཞན་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕན་ཡོན་ དང་།ལྷ་མིའི་བདེ་བ་བསྐྱེད་པར་བརྩོན་པས་བདག་དགའ་བ་རྙེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྟེ།དེ་དང་མཉམ་པ་ཡུལ་ལྔའི་བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ལྷུར་ལེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཐོབ་ཅེས་འོག་མ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ལྟར་ཕན་ཡོན་བསྟན་ནས། སྤྱོད་པ་ སྟོན་པའི་བྱམས་པའི་སྤྱོད་པ་གཞན་བདེ་བ་སྒྲུབ་པ་ལ་བརྩོན་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྙེད་སླ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།བྱམ་པའི་སྤྱོད་པ་བྱེད་པ་འདི་ཁོ་ནའོ། །འཕགས་པ་ནི་རང་གི་དོན་ལྷུར་ལེན་པ་རྣམས་པས་དེ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའོ། །གཞན་བདེ་བ་སྒྲུབ་པ་ལ་གཞོལ་བ་ནི། ཉི་མ་རླབས་ཆེན་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དེ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉི་མ་དངས་དང་མཚུངས་པའོ། །གཅིག་ཏུ་གཞོལ་བ་ནི་རང་དོན་དང་འདྲེན་མས་མ་ཡིན་པའོ། །ཡང་ན་གཅིག་པུ་གཞོལ་ཏེ་གྲོགས་ལ་མི་ལྟོས་པར་རོ། །སྙིང་རྗེའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པའི་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ སེལ་བ་ལ་བརྩོན་པ་ནི།འཇིག་རྟེན་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བར་དགའ་བ་ནི། གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་ན་བདེ་བ་ནི། གཞན་ལ་ཕན་པར་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ གོ།།རང་སྨིན་ནས་གཞན་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ནི། རྒལ་བར་འགྱུར་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དེ་ལྟར་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཤད་ནས། བསླབ་པ་གསུམ་བརྟན་པར་བྱེད་པ་འཆད་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་བསྔགས་པ་ནི། དེ་ལྟར་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །རྭ་དང་། བ་སོ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱན་པས་གསེར་དང་། དངུལ་ལ་སོགས་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལྟར་ལེགས་སྤྱད་དེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་རྒྱན་གྱི་མཆོག་གོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ལྡན་པ་རྒྱན་རྣམས་ཀུན་གྱི་མཆོག། ། ཅེས་གསུངས་སོ། །ཤེས་རབ་བསྔགས་པ་ནི། གསལ་བའི་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །ནོར་བུ་དང་མར་མེ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བའི་ནང་ན་ཉི་ཟླའི་གསལ་བ་མཆོག་ཡིན་པ་ལྟར་ཤེས་རབ་ནི་ཤེས་བྱ་གསལ་བར་བྱེད་པས་མཆོག་གོ། །དེ་ལ་ཕན་ཡོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ཞི་བ བདུད་རྩི་ཡངས་ཞེས་སྨོས་ཏེ།མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོ་འཐོབ་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།

虽然为了孩子在各种事业上付出努力而承受诸多劳累，但对孩子的慈爱是自然而然的。在这种情况下，即使孩子非常粗鄙，母亲也不会舍弃和抛弃，谁会乐于这样做呢？不应该这样做。
如是宣说修习慈悲的方法后，宣说修习的利益中悲心的利益是'众生苦'这一偈颂。
难忍的诸多痛苦是指三大苦或八苦或一百一十苦等。无力是指不由自主地发生。无依是指没有能解除痛苦的助伴。
为了他人的痛苦而忍受自己的痛苦，这是安住于快乐之因，圣者称之为乐。
即使仅仅一刹那，以施予他人饮食而使其远离饥渴，以施予衣物而使其远离寒热，使其欢喜满足，由此自己所生的欢喜，与此相比修习悲心又怎能相提并论呢？
慈心的利益是'利他'这一偈颂。为他人成就涅槃的利益和天人的快乐而精进，由此获得的自身喜悦，与此相比，专注于五欲乐享受的人们又怎能获得呢？
如是宣说利益后，宣说行为的慈心行为，精进于成办他人快乐是极易获得的，这是一个偈颂。
这就是慈心的行为。圣者是指比那些专注于自利的人更为殊胜。
专注于成办他人快乐是'日光广大'这一偈颂。'如是'是指如同晴朗的太阳。专一趋入是指不与自利混杂。或者说独自趋入是不依赖伴侣。
宣说悲心行为中精进于消除他人痛苦是'世间'这一偈颂。
乐于消除他人痛苦是'为他'这一偈颂。
在消除他人痛苦时的快乐是'利益他人'这一偈颂。
自己成熟后使他人成熟是'度脱'这一偈颂。
如是解说了慈悲作意后，解说稳固三学是从'如是'等开始。
赞叹戒律是'如是'一句。比起角和牙齿等装饰，金银等珍宝装饰更为殊胜，同样，善行即戒律是装饰中最殊胜的。如是所说：'具戒者是一切装饰中最胜。'
赞叹智慧是'明亮'一句。在宝珠和灯火等明亮中，日月的光明最为殊胜，同样智慧因能明照所知而最为殊胜。
若问有何利益，则说'寂静甘露广'，意思是获得大涅槃。

།དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཐུབ་པ་ཁྱེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། །སྣང་བས་མི་ཤེས་རབ་རིབ་དག་།འཇོམས་པའི་ཐ་ན་ཉི་མ་ཡང་། །མེ་ཁྱེར་ཙམ་ཡང་མི་པོ་ད་དོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །ཏིང་འཛིན་ བསྔགས་པ་ནི།དགའ་བའི་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བའི་ནང་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་དགའ་བ་མཆོག་ཡིན་པ་ལྟར། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་དགའ་བ་དང་ལྡན་པས་མཆོག་གོ། །འོ་ན་དེ་སུས་རྙེད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། བྱས་པ་གཟོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྙེད་པར་སླའི། བྱས་པ་མི་གཟོ་བས་རྙེད་ པར་དཀའ་བའོ།།དེ་གསུམ་གྱིས་འབྲས་བུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བསྔགས་པ་ནི། བཀྲ་ཤིས་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །གཟའ་དང་རྒྱུ་སྐར་དང་ཚེས་གྲངས་བཟང་པོ་ལ་སོགས་པ་བཀྲ་ཤིས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་གང་གིས་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་ པའི་བཀྲ་ཤིས་མཆོག་ཡིན་པ་ལྟར་ཞི་བ་སྟེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་།ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བས་མཆོག་གོ། །འོན་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་ཙམ་ཡིན་གྱི་བདེ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བདེ་རྒྱུན་སྟེན་ཞེས་སྨོས་ཏེ་བདེ་བའི་རྒྱུན་མི་འཆད་པས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་ པའི་ཆོས་བསྔགས་ནས།ལུང་གི་ཆོས་བསྔགས་པ་ནི། བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ན་ཕན་ཡོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ལྗོན་ཤིང་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །འབྲས་བུ་རྒྱ་ཆེན་ནི་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པའོ། །འོ་ན་གསུང་གི་དོན་ནམ་ཚིག་ གང་བསྟེན་ཞེ་ན།བདེ་གཤེགས་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །སྦྲང་མ་མེ་ཏོག་བཞག་ནས་སྦྲང་རྩི་ལེན་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལྟར་གདམས་ངག་རྒྱས་པར་བརྗོད་ནས། མདོར་བསྡུས་ཏེ་བཤད་པའི་འགྲོ་བ་སྤྱིལ་གདམས་པ་ནི། སྐད་ཅིག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །སྐད་ ཅིག་ལ་ལུས་འཇིག་ལོངས་སྤྱོད་ཟད་ཅིང་རྟག་ཏུ་སྟེ།གཉེན་པོ་སྐྱེས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་གཡེང་ཞིང་འཁྲུགས་པར་བྱེད་པའི་ཡུལ་ལྔ་པོ་རྣམས་སྤོངས། ཞི་བའི་བདེ་འབྲས་ཐོབ་པར་བྱེད་ཅིང་འཆིང་བའི་འཚེ་བ་མེད་པར་བྱེད་པ་གཅིག་པུ་གྲོགས་ལ་མི་ལྟོས་པར་དབེན་པ་སྟེ་འདུ་ འཛི་མེད་པ་བསྟེན།བདག་དང་གཞན་འཁོར་བ་ལས་རྣམ་པར་ཐར་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྒོ་མོ་དབྱེ་བའི་གེགས་བསྟན་པ་ལྟ་བུའི་གཏི་མུག་སྟེ་རྨོངས་པ་དང་། འཁྲུགས་པ་སྟེ་ལྡོངས་པ་དང་། རབ་རིབ་སྟེ་ཆགས་པ་སོལ་ཏེ་སྤོངས། སྤྱིར་རྟ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་གཉིད་ ཆེ་ཡང་རྟའི་མཆོག་ཅང་ཤེས་ནི་རྟེའུ་སྟེ་ཕྲུ་གུ་ནས་བག་ཟོན་ཆེ་བས་ཤིན་ཏུ་ཡུན་རིང་པོར་གཉིད་ལོག་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།ཅུང་ཟད་གཉིད་ལོག་ནས་རྩཝ་ཆུ་ལ་སྤྱོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱང་འདོད་པ་ལ་ཡུན་རིང་པོར་སྟེན་པར་མི་བྱེད་དེ། ཅུང་ཟད་བསྟེན་ཀྱང་དེས་སྐྱོ་ བར་བྱས་ནས་དགེ་བ་སྤྱོད་དོ།།དེ་ལྟར་སྐྱེ་དགུ་སྤྱི་ལ་གདམས་ནས་སློབ་མ་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་འདོམས་པ་ནི་ཤིང་ཆེན་པོ་ལྟ་བུར་ཆོས་དགུ་དང་ལྡན་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ནི། ཁྱོད་གཅིག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དཔེར་ན་ཤིང་ཆེན་པོ་སྡོང་པོ་ལྟ་བུ་ནི་བརྟན་པའོ། །གེལ་པ་ལྟ་བུ་ བཟོད་པའོ།།དུལ་བ་ནི་ལོ་མ་ལྟ་བུའོ། །ཞི་གནས་ནི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཡལ་ག་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་རབ་ཏུ་སྨིན་པ་ནི་ལོ་བྲན་མྱུ་གུ་ལྟ་བུའོ། །སྨོན་ལམ་ནི་རྩེ་མོ་ལྟ་བུའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་གྲིབ་མ་ལྟ་བུའོ། །རབ་ཞི་སྟེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་འབྲས་བུ་ལྟ་བུའོ། །མཚོ་ཆེན་ལྟ་བུར་ ཆོས་བཅུ་གཅིག་དང་ལྡན་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ནི།ཁྱོད་གཅིག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།

如是说道：'以您佛陀的智慧光明，能够摧毁无明眼翳，即便是太阳，也不及火把那般光明。'
关于禅定的赞叹，'喜悦'这一句颂词说：如同在人间的喜悦中转轮王的喜悦最为殊胜，禅定具有极其调柔的喜悦故为最胜。那么，谁能获得这种禅定呢？知恩图报者容易获得，忘恩负义者难以获得。
以上三者所得果位涅槃的赞叹是'吉祥'这一句颂词。如同在星宿、行星、良辰等吉祥中，能成就所愿的吉祥最为殊胜，寂静即涅槃远离痛苦和烦恼故为最胜。然而，是否仅仅是远离痛苦而无有安乐呢？所说'安乐相续'，是因为安乐相续不断的缘故。
如是赞叹了证悟之法后，赞叹教法说：'如来'这一偈颂。依此有何利益呢？'菩提树'这一句颂词。广大果报即是天界和解脱。那么，是依教法的义理还是文字呢？'善逝'这两句颂词。如同蜜蜂舍弃花朵而取其蜜一般。
如是广说教诫后，略说教诫一切众生：'刹那'这一偈颂。身体刹那毁坏，受用耗尽，恒常即在对治生起之前，应当远离令心散乱动摇的五种境。应当依止能获得寂静安乐果报、无有束缚伤害、独一无二不依赖友伴的寂静处即无有喧嚣之处。
应当断除如同遮蔽自他从轮回中获得解脱、开启涅槃之门的障碍的愚痴即无明、混乱即迷惑、眼翳即贪著。一般而言，马虽本性贪睡，但上等良马从幼驹时起即极为谨慎，不会长时间沉睡，稍睡即食草饮水。如是，佛陀的弟子们也不会长时贪著欲乐，即便稍有贪著也会因此生起厌离而行持善法。
如是教诫一切众生后，特别教诫弟子应当具足如同大树般的九种功德，说道：'汝一'这一偈颂。譬如大树的树干喻坚固，树枝喻安忍，调柔喻树叶，止观喻花朵，智慧喻枝条，因位圆满喻年轮嫩芽，愿力喻树梢，戒律喻树荫，极寂即涅槃喻果实。
应当具足如同大海般的十一种功德，说道：'汝一'这一偈颂。

།དཔེར་ན་མཚོ་ཆེན་པོ་ཡངས་པ་ལྟར་ཤེས་རབ་རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། གསལ་བ་ལྟར་ཤེས་བྱ་གསལ་བ་དང་། བྱིན་གྱིས་གཞོལ་བ་ལྟར་དགེ་བ་ལ་གཞོལ་བ་དང་། གཏིང་ ཟབ་པ་ལྟར་ཆོས་ཟབ་མོ་རྟོགས་པ་དང་།རབ་ཏུ་དང་བ་ལྟར་དང་བའི་དད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། རྟག་ཏུ་བསིལ་བ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པའི་གདུང་བ་ལས་བསིལ་བ་དང་།སྦྲུལ་གདུག་པའི་རྙི་ཡིས་བག་ཞད་མེད་པ་ལྟར་དུག་གསུམ་མེད་པ་དང་། མེའི་འཇིགས་པ་སྤངས་པ་ལྟར་ངན་འགྲོའི་ འཇིགས་པ་སྤངས་པ་དང་།རང་བཞིན་གྱིས་རབ་ཏུ་གཙང་བ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ས་གཙང་བ་དང་། སྐོམ་པ་གཅོད་པ་ལྟར་སྲེད་པ་གཅོད་པ་དང་། གྲུ་གཟིངས་འདེགས་པའི་ཁུར་བཟོད་པ་ལྟར་གཞན་དོན་བྱེད་པའི་ཁུར་བཟོད་པའོ། །ཆར་སྤྲིན་ཆེན་པོ་ལྟ་བུར་ཆོས་དྲུག་དང་ལྡན་པར་གྱིས་ ཤིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ནི།ཁྱོད་གཅིག་ཅེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དཔེར་ན་ཆར་སྤྲིན་ཆེན་པོ་དེས་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ལྟར་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་སྡིག་པ་ལས་བཟློག་སྟེ། དགེ་བ་ལ་བཀོད་ནས་ཕན་འདོགས་པ་དང་། འབྲུག་གི་སྒྲ་སྒྲོགས་པ་ལྟར་འཁོར་བའི་ སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མི་འཇིགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་སྨྲ་བའི་སྒྲ་ཆེན་སྒྲོགས་པ་དང་།ཆར་ཆེན་པོ་འབབ་པ་ལྟར་གྲགས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོས་ཁྱབ་པ་དང་། ཆར་དེ་རླུང་གི་ཤུགས་དྲག་པོས་བསྐྱོད་པ་ལྟར་སེམས་སྙིང་རྗེའི་རླུང་གིས་བསྐྱོད་པ་དང་། སའི་རྡུལ་ལྡང་བ་ཞི་བ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པའི་ རྡུལ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་།གྲིབ་མས་ས་སྟེངས་བརྒྱན་པ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་སྒོ་གསུམ་བརྒྱན་པའོ། །དེ་ལྟར་གདམས་ངག་བརྗོད་ནས། དེ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བ་བསྔོ་བའི་ལེགས་པ་གྲུབ་པར་བསྔོ་བ་ནི། བདག་གིས་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །བདེ་གཤེགས་ སྤྱོད་པ་ནི་དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་ཐ་མ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་རོ།།རྟག་ཏུ་བདེ་བ་ནི་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་ནད་མེད་པའོ། །ལོངས་སྤྱོད་བཟང་པོ་ནི་ལོག་པར་འཚོ་བ་མེད་པའོ། །ཡིད་ལ་རེ་བ་འབྱོར་པ་ནི་འདོད་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའོ། །གཞན་ལ་ཕན་པར་དགའ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ལས་བསྒྲལ་ནས་བདེ་བ་ལ་འགོད་པར་སྤྲོ་བའོ། །ཀུན་མཁྱེན་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའོ། །བགྲོད་པར་ཤོག་ཅེས་པ་ནི་དེ་ཐོབ་པར་སྨོན་པའོ། །ཉེས་པ་ཞི་བར་བསྔོ་བ་ནི་དམྱལ་བ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ། །དམྱལ བའི་ངམ་གྲོག་དང་གཡང་ས་ལག་མཐིལ་ལྟར་མཉམ་མུན་ནག་རྣམ་བསལ་ལུས་ལ་མེ་འབར་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་།རོ་མྱགས་བཙོག་པའི་འདམ་རྫབ་བསྐམས་ནས་དེར་འཁྲུངས་ཤིང་སྐྱེས་པའི་པདྨའི་ལོ་མས་ཁེབས་ཤིང་རྩ་བའི་ཁྱེའུ་སོ་ཐོན་པ་དང་། རོ་མྱགས་ཀྱི་འདམ་དེ་ གཙང་ཞིང་དྲི་ཞིམ་གྱུར་ནས།ཕྱོགས་དེར་པདྨ་ཁ་བྱེ་བས་ས་རྣམས་རྣམ་པར་བརྒྱན་པ་དང་། དམྱལ་བ་རྣམས་བདེ་བ་རྒྱས་ཤིང་བསམ་པ་བཟང་ལ་རླུང་སེར་བུའི་ངད་བཅས་ཆར་ཟིམ་འབབ་པས་ཚ་བའི་གདུང་བ་ཞི་བར་ཤོག་།སྟོན་པ་འབྱུང་བར་བསྔོ་བ་ནི། བདུད་དཔུང་ཞེས་ ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གོ།།སྒྲོགས་པ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་སྟོན་པའོ། །ལྷའི་ཆུ་ནི་མཚེའུ་དལ་གྱིས་འབབ་པའི། །རྩེ་མོ་ནི་དེར་ལྷ་དང་ལྷ་མོ་རྣམས་རྩེ་བས་ནང་ཕན་ཚུན་དགའ་བ་བྱེད་པ་བས་ཀྱང་གདུལ་བྱ་རྣམས་དགའ་བར་མཛད་པའོ། །གདུལ་བྱ་དེ་དག་ཀྱང་ གང་ཞེ་ན།ལྷ་དང་མི་འདུལ་བ་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་གདུལ་ཞེ་ན། སྐྱེ་ཤི་ཞེས་རྐང་པ་ཕྱེད་དོ། །གང་གིས་འདུལ་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་དག་ཅེས་རྐང་པ་ཕྱེད་དང་གཉིས་སོ། །བརྣག་པ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གདུལ་བྱ་རྣམས་གང་ལ་མོས་པའི་སྐུར་རོ། །ནམ་ཞར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་ ཏུའོ།

比如像广大的大海一样具有广大的智慧，像清澈一样明了所知，像倾注一样趋向善法，像深邃一样通达甚深法，像极其清净一样具有清净信心，像恒时清凉一样远离烦恼的热恼，像不惧毒蛇的毒一样无有三毒，像远离火灾一样远离恶趣的恐惧，像本性清净一样戒律清净，像止渴一样断除贪欲，像能承载船只的重担一样能承担利他的重担。
说到'你要像大雨云一样具足六法'这一偈颂：比如大雨云利益花草等一样，使众多众生远离罪业，安置于善法而作利益；像雷声轰鸣一样，不畏轮回苦而宣说正法的大声；像降下大雨一样，以广大名声遍及；像雨被猛烈风吹动一样，心被悲心之风所动；像平息尘土一样，平息烦恼尘；像阴影庄严大地一样，以戒律庄严三门。
如是宣说教诫后，将由此所生善根回向圆满成就，即'我以'一偈。善逝行为即从最初发心直至最后涅槃。恒时安乐即终生无病。善妙受用即无邪命。心愿成就即一切所欲皆成。乐于利他即欢喜解救一切众生离苦得乐。遍知即通达一切所知。愿得即祈愿获得彼果。
回向息灭过失即'地狱'一偈。愿地狱的深渊和悬崖如掌平坦，黑暗尽除，身上燃烧的火完全熄灭；粪秽污泥干涸后，生长莲花叶覆盖，根部长出嫩芽；粪秽污泥变得清净芬芳，彼处莲花绽放庄严大地；地狱众生安乐增长，心意善良，伴随微风的清凉细雨降下，息灭炽热的痛苦。
回向导师出世即'魔军'一偈。宣说即宣说正法。天水即湖水缓缓流淌。游戏即诸天天女互相欢喜游戏，较之更令所化众生欢喜。所化众生是谁呢？即说'调伏天人'。为何调伏？即半偈'生死'。由谁调伏？即一偈半'诸佛'。'如所欲'即随所化众生所欲之身。'何时'即恒时。

།བསྟན་པ་རྒྱས་པར་བསྔོ་བ་ནི། འགྲོ་བ་ཞེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །དེའི་འགལ་རྐྱེན་མེད་པར་བསྔོ་བ་ནི། །འཆི་བདག་ཅེས་རྐང་པ་གཅིག་གོ། །མཐུན་རྐྱེན་ཚོགས་པར་བསྔོ་བ་ནི་འཕགས་པའི་ཞེས་རྐང་པ་གཉིས་སོ། །འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་ནི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་དང་།ཉན་ཐོས་རྣམས་སོ། །འོ་ན་རང་སངས་རྒྱས་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཡིན་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་ལུས་ཀྱིས་ཆོས་སྟོན་གྱི་ངག་གིས་མི་སྟོན་པས་གཏམ་ཚོགས་མེད་དོ། །གཏམ་ཚོགས་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་མོ། །སྤེལ་བ་ནི་གོང་ནས་གོང་དུ་རྒྱས་པའོ། །དེ་ལ་ཕན་ཡོན་ ཅི་ཡོད་ཅེ་ན།ཞི་བའི་བདུད་རྩི་ཞེས་བྱའོ། །ཞི་བའི་བདུད་རྩིའི་ཆར་གྱིས་བསིལ་བས་དོན་བྱས་ཤོག་།ཞི་བའི་བདུད་རྩིའི་ཟླ་བའི་སྣང་བ་རབ་བཟང་དོན་བྱས་ཤོག་།ཅེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །བདག་གིས་སློབ་མའི་སྤྲིང་ཡིག་འདི། །རྟོགས་ཤིང་ཅུང་ཟད་བཤད་པ་ལས། །དགེ་བ་དྲི་མེད་ གང་ཐོབ་དེས།།འགྲོ་ཀུན་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་ཤོག་།སློབ་མ་ལ་སྤྲིང་བའི་འགྲེལ་པ། །སློབ་དཔོན་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་བློ་གྲོས་ཀྱིས་རང་གི་སློབ་མ་རྣམས་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་བི་ནཱ་ཡ་ཙན་དྲ་དང་། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་ ་ཆོས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ།

关于回向弘扬教法，即'众生'一句。关于回向无违缘，即'死主'一句。关于回向具足顺缘，即'圣者'两句。圣者指佛陀、菩萨和声闻。
若问：独觉不是圣者吗？虽然是，但他们只以身示法而不以语说法，故无言教。言教即三乘。增长即渐次广大。
若问有何利益？即'寂静甘露'。以寂静甘露雨的清凉成就利益。以寂静甘露月光的殊胜成就利益。如是词句相连。
我由理解并略作解说此致学徒书，以所获无垢善业，愿一切众生获得究竟解脱。
《致学徒书释》由大智者法师智慧源海慧为利益诸弟子而著，终。
印度堪布毗那耶月与藏地译师比丘法慧译校审定。
